Ala gözlüm, ben bu ilden gidersem
Gurbete çıkmadan önce sevgiliye seslenen; ‘melil melil’ tekrarıyla ayrılığın ağır ritmini kuran ünlü koşma.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Ala gözlüm, ben bu ilden gidersem
Zülfü perişanım kal,
Kerem et, aklından çıkarma beni
Ağla, göz yaşın sil
1Ala gözlüm, ben bu memleketten gidersem
2saçın dağınık, boynun bükük kal.
3İyilik et, beni aklından çıkarma.
4Ağla, gözyaşını hüzünle sil.
- 2
Yeğin ey sevdiğim, sen seni düzet
Karayı bağla da beyazı çöz at
Doldur ver badeyi, bir daha uzat
Ayrılık şerbetin ver
1Haydi sevdiğim, kendini hazırla.
2Karayı bağla, beyazı çöz at.
3Kadehi doldur ver, bir daha uzat.
4Ayrılık şerbetini hüzünle ver.
Kara örtü bağlanıyor, beyaz çıkarılıyor, kadeh son kez uzatılıyor. Ayrılık gündelik bir vedadan çıkıp iki kişinin birlikte tamamladığı hüzünlü bir törene dönüşüyor.
- 3
çiçeklerden sokma başına
Kudret kalemini çekme kaşına
Beni unutursan doyma yaşına
Gez benim aşkımla yâr
1Renkli çiçekleri saçına takma.
2Kaşına süs kalemi çekme.
3Beni unutursan ömrünün tadına doyma.
4Benim aşkımla hüzünlü hüzünlü gez, yâr.
Âşık, kendisi yokken sevgilinin süslenmesine bile dayanamıyor. “Beni unutma” dileği giderek sertleşiyor; sevgi, hatırlanmak isteyen kıskanç bir sese bürünüyor.
- 4
Karac’oğlan der ki ölüp ölünce
Ben de güzel sevdim kendi hâlimce
Varıp gurbet ile vâsıl olunca
Dostlardan haberim al
1Karacaoğlan der ki: ölünceye kadar,
2ben de kendi hâlimce bir güzel sevdim.
3Gurbete varıp oraya ulaşınca
4dostlardan benim haberimi hüzünle sor.
“Ben de kendi hâlimce sevdim” sözü gösterişsiz ama çok güçlü bir hayat özeti. Gurbette sevgiliden istediği son şey, dostlara sorup onun dünyadaki izini canlı tutması.
Metnin kaynağı
Türkçe Vikikaynak’taki 140678 numaralı sürüm esas alındı.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Ölüm ardıma da düşüp yorulmaKaracaoğlan · Koşma→
Bu veda sessiz bir ayrılık değil; âşık, yokluğunun sevgilinin saçında, yüzünde ve gözyaşında görünmesini istiyor. Asıl korkusu gitmekten çok unutulmak.