Ben tâ ezelî tebâh-ı aşkım

Tahmis, aşkın buyruğuna girmiş öznenin çölden dergâha uzanan yolunu anlatır; zühdü terk eden âşık, ahının kıvılcımlarını bütün mâsivâya saçar ve vefasız sevgiliye bağlılığını yineler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Ben tâ ezelî tebâh-ı aşkım

   Tâir be-hevâ giyâh-ı aşkım

   Ben bende-i lûtf hâh-ı aşkım

   Fermanber-i pâdişâh-ı aşkım

   Kâr âver-i kârgâh-ı aşkım

   Bir âşık-ı dilfigâr ü zârım

   Bir bülbül-i gül’izâr-ı yârım

   Geşt etmede deşti Kays vârım

   Âzâde-i bâr-ı neng ü ârım

   Çâbükrav-i şâhrâh-ı aşkım

   Çün câm beni etti mest ü evkâr

   Bîhûş-ı nazre-i ruh-i yâr

   Ettim pes o demde çâr ü nâçâr

   Takvâya vü zühde tevbe sad bâr

   Tâ mürtekib-i günâh-ı aşkım

   Cevr-i felek-i gam iktizâdan

   Şâdî vü sürûr-i dil rızâdan

   Efkâr-ı muhâl-i gam fezâdan

   Âzâr-ı havâdis-i kazâdan

   Âsûde dil-i penâh-ı aşkım

   Kânûn-ı dil oldu nâr mâye

   İrgürdi şirârımı hevâye

   Hemrâh idüb anı ben sabâye

   Her demde cihân-ı mâsivâye

   Sûziş dih-i nâr-ı âh-ı aşkım

   Ol şâha ger arz-ı hâl edersem

   Dergâhına rûymâl edersem

   Lûtfıyle nigah hayâl edersem

   Bir hâtıra-i visâl edersem

   Bin şerm ile özr hâh-ı aşkım

   Emnî severim o bîvefâyı

   Etse ne kadar bana cefâyı

   Bîgâne edüb dile anâyı

   Olmam hired âşinâ Günâyî

   Fermanber-i pâdişâh-ı aşkım

   1Ben ezelden beri aşk yüzünden mahvolmuşum.

   2Havada uçan bir kuş, aşk toprağında bir otum.

   3Aşkın lütfunu isteyen bir kulum.

   4Aşk padişahının buyruğuna uyarım.

   5Aşk tezgâhının çalışanıyım.

   6Yüreği yaralı ve inleyen bir âşığım.

   7Sevgilinin gül yüzüne öten bülbülüm.

   8Kays gibi çölde dolaşırım.

   9Utanç ve ar yükünden özgürüm.

   10Aşkın ana yolunda hızlı koşarım.

   11Kadeh beni sarhoş edip coşturunca,

   12sevgilinin yüzüne bakarak kendimden geçtim.

   13O anda ister istemez,

   14takvaya ve zühde yüz kez tövbe ettim;

   15çünkü aşk günahını işlemeye koyuldum.

   16Feleğin zulmünden ve gamın zorunluluğundan,

   17gönlün sevinç ve neşeyi kabullenişinden,

   18gam artıran imkânsız düşüncelerden,

   19kader olaylarının eziyetinden,

   20kurtulmuş, aşk sığınağında huzurlu bir gönlüm.

   21Gönül kanununun mayası ateş oldu.

   22Kıvılcımlarımı havaya ulaştırdı.

   23Sonra onları saba yeline kattım.

   24Her an Allah'tan başka bütün varlık âlemine,

   25aşk ahımın yakıcı ateşini saçıyorum.

   26O padişaha hâlimi arz edersem,

   27dergâhına yüz sürersem,

   28lütfuyla bir bakışı hayal edersem,

   29bir kavuşma hatırası yaşarsam,

   30bin utançla aşkın özür dileyeniyim.

   31Emnî, o vefasızı severim;

   32bana ne kadar eziyet ederse etsin.

   33Gönlümü sıkıntıya yabancı kılarak,

   34ey Günâyî, akılla tanışmam;

   35aşk padişahının buyruğuna uyarım.

   Beşer dizelik bentlerde yinelenen aşk padişahı imgesi, şiirin itaat eksenini kurar. Kays gibi çölde dolaşan âşık, kadeh ve sevgilinin yüzüyle kendinden geçerek takva iddiasından vazgeçer. Gönül ateşi saba yeline katılıp bütün varlık âlemine yayılır. Son bentte Emnî, Günâyî’nin dizesine bağlanarak aklın değil aşk buyruğunun belirleyici olduğunu söyler.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle