Halay Başı Kim Çeker (Sivas)
Halayın başını edalı kızın çekmesi, toplu oyunu aynı anda bir karşılaşma ve yön bulma sahnesi yapar. Kızın yolu şaşırıp anlatıcının evine gitmesi dileği açık bir kur yapmadır; kalaylı maşrapa nakaratı oyunun parlak, ritmik eşyası olur. Ortadaki kıta sevgiliyi halayda ilk görüşten başkasına bırakılmış olmasına kadar götürür. “Gül iken derdim seni” sözü sevilen kişiyi dalından koparılmamış bir çiçek gibi düşünür; öpmeye kıyamayan anlatıcının kaybı kendi çekingenliğiyle derinleşir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
kim çeker
Bir kız çeker
O kız yolu şaşırmış
İnşallah bize gider
Halaylı yar halaylı
Maşrabası kalaylı
1Halay başı kim çeker
2Bir edalı kız çeker
3O kız yolunu şaşırmış
4İnşallah bize gider
5Halaylı yar halaylı
6Maşrabası kalaylı
- 2
Halayda gördüm seni
Gül iken derdim seni
Öpmeye kıyamazken
Ellere verdim seni
Halaylı yar halaylı
Maşrabası kalaylı
1Halayda gördüm seni
2Gül iken derdim seni
3Öpmeye kıyamazken
4Ellere verdim seni
5Halaylı yar halaylı
6Maşrabası kalaylı
Ortadaki kıta sevgiliyi halayda ilk görüşten başkasına bırakılmış olmasına kadar götürür. “Gül iken derdim seni” sözü sevilen kişiyi dalından koparılmamış bir çiçek gibi düşünür; öpmeye kıyamayan anlatıcının kaybı kendi çekingenliğiyle derinleşir.
- 3
Girerim böylesine
Şehitler yaylasına
Şehitler konup gitmiş
Giderim
Halaylı yar halaylı
Maşrabası kalaylı
1Böylesine girerim
2Şehitler yaylasına
3Şehitler konup gitmiş
4Ardından giderim
5Halaylı yar halaylı
6Maşrabası kalaylı
Son bölüm Şehitler Yaylası’na çıkan yolu ve daha önce oradan geçip gidenleri anımsatır. Ardından gitme kararı, halayı yalnız eğlence değil ortak hafızanın izini sürme hareketine dönüştürür; aynı nakarat bu kez hüzünlü yürüyüşe eşlik eder.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Anonim Halk Şiiri adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 166047 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
İnsan kısım kısım hey hey yer damar damar,Anonim Halk Şiiri · turku→
Halayın başını edalı kızın çekmesi, toplu oyunu aynı anda bir karşılaşma ve yön bulma sahnesi yapar. Kızın yolu şaşırıp anlatıcının evine gitmesi dileği açık bir kur yapmadır; kalaylı maşrapa nakaratı oyunun parlak, ritmik eşyası olur.