İnsan Kısım Kısım Yer Damar Damar
İnsanların ve yerin çeşitliliğiyle başlayan kıta, sevgilinin kaşını lâmelif harfine, yüzünü aya benzetir. İnce bele kemer olma isteği bedensel yakınlığı süs eşyası üzerinden söyler; “sar beni” çağrısı benzetmeyi doğrudan arzuya çevirir. Sevgilinin üveyik kuşuna dönüşmesi ve gözlerinin şahine benzemesi, avcı ile av rollerini bilerek karıştırır. Anlatıcı geyiğe dönüşmeyi kabul edip sevgiliye tüfeğini doldur der; vurulma dileği aşk karşısındaki gönüllü teslimiyeti sert bir av sahnesiyle anlatır.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
İnsan kısım kısım hey hey yer damar damar,
Kaşların lamelif yüzlerin yüzlerin .
İnce bel üstüne yar yar olayım kemer,
Yakışır bellere canan sar beni beni.
1İnsan kısım kısım, yer damar damar
2Kaşların lâmelif, yüzlerin ay gibi
3İnce bel üstüne yar, kemer olayım
4Bellere yakışır canan, sar beni
- 2
Değişmiş donunu canan olmuş ,
Şahine benziyor gözlerin rengi gözlerin rengi,
Sen bir avcı ol da yar yar ben olam geyik,
Doldur tüfeğini hey hey vur beni beni.
1Donunu değiştirmiş, canan, üveyik olmuş
2Gözlerinin rengi şahine benziyor
3Sen avcı ol da yar, ben geyik olayım
4Tüfeğini doldur, vur beni
Sevgilinin üveyik kuşuna dönüşmesi ve gözlerinin şahine benzemesi, avcı ile av rollerini bilerek karıştırır. Anlatıcı geyiğe dönüşmeyi kabul edip sevgiliye tüfeğini doldur der; vurulma dileği aşk karşısındaki gönüllü teslimiyeti sert bir av sahnesiyle anlatır.
- 3
Hadi canım kapınızda kul olam
Layık mıdır yanıp yanıp kül olam
Sen bir ol yar yar bende gül olam
Yakışır ellerinen der beni beni
1Haydi canım, kapınızda kul olayım
2Yanıp yanıp kül olmam uygun mudur?
3Sen bahçıvan ol yar, ben de gül olayım
4Ellerinle der beni
Kapıda kul, bahçede gül olma dilekleri sevgilinin hizmetine girme arzusunu iki mekânda kurar. Önceki dizede sevgili bahçıvan olduğu için “ellerinen” araç anlamıyla okunur: anlatıcı onun elleriyle derilmek ister; yok oluş değil, seçilip sahiplenilme öne çıkar.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Anonim Halk Şiiri adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 153341 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
İreyhan eker misin,(lili yar)Anonim Halk Şiiri · turku→
İnsanların ve yerin çeşitliliğiyle başlayan kıta, sevgilinin kaşını lâmelif harfine, yüzünü aya benzetir. İnce bele kemer olma isteği bedensel yakınlığı süs eşyası üzerinden söyler; “sar beni” çağrısı benzetmeyi doğrudan arzuya çevirir.