DDizegâhDijital şiir arşivi
hikmet · 12. yüzyıl

Hikmet-75

Hesap gününde boşa geçen ömrün cevabını verememe korkusu, yol azığı hazırlama ve kul olarak sorumluluğunu hatırlama öğüdüne dönüşür.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Hiç bilmedim neçük keçti ömrüm mening

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    Netek bolgay yolğa salsang men acizni

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    Yoldın çıkıp azğanımnı bilmedim men

    Hak sözini kulagımğa almadım men

    Bu dünyâdın keterimni bilmedim men

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen

    Ötkenlerdin ibret alıp yolğa kirmey

    Nevha feryad aytıp anda ortab yanmay

    Keçe kündüz yürümişmen özni bilmey

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    çıkıp tening yatur tar lahedde

    Sorğuvçılar kelip sorsa ol hâletde

    Akar yaşım keter huşum ol vakitde

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    yürüdin sen it dek kezip

    Tening yatur tar lahidde asru şişip

    kılmadıng sen Tengrige kögsin teşip

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    Kul Hâce Ahmed bu dünyâda tevbe kılğıl

    Tevbe kılıb yol başığa barıp turğıl

    Hâs kullar dek azukungnı alıp yürgil

    Sorar bolsa men kul anda ne kılğaymen?

    1Ömrümün nasıl geçtiğini hiç anlayamadım;

    2Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    3Ben acizi hesap yoluna sürersen hâlim ne olur;

    4Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    5Yoldan çıkıp saptığımı fark etmedim;

    6Hak sözünü kulağıma alıp dinlemedim;

    7Bu dünyadan göçeceğimi düşünmedim;

    8Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    9Geçip gidenlerden ibret alıp yola girmedim;

    10Ağıt ve feryatla içten içe yanmadım;

    11Gece gündüz kendimi bilmeden dolaştım;

    12Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    13Canın çıkınca bedenin dar mezarda yatacak;

    14Sorgu melekleri gelip o anda soru soracak;

    15Gözyaşım akacak, aklım başımdan gidecek;

    16Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    17Gaflet içinde köpek gibi başıboş gezdin;

    18Bedenin dar mezarda şişmiş hâlde yatacak;

    19Göğsünü dövüp Tanrı için hiçbir iş yapmadın;

    20Orada bana sorulursa ben kul ne yaparım?

    21Kul Hoca Ahmed, bu dünyadayken tövbe et;

    22Tövbe edip yolun başına var ve orada dur;

    23Seçkin kullar gibi azığını yanına alıp yürü;

    24Orada sana sorulursa ey kul, ne yapacaksın?

    Tekrarlanan soru, ölüm sonrası hesabı soyut bir öğreti olmaktan çıkarıp vicdanın bugüne yönelttiği sarsıcı bir sorguya dönüştürür. İlk bentlerde gaflet ve yoldan çıkış, mezar ve sorgu sahnesiyle somutlaşır. Son bent ise şiiri umutsuzlukta bırakmaz; tövbeyi, yeniden yola çıkışı ve manevî azık hazırlığını mümkün bir cevap olarak gösterir.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Ahmed Yesevî adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 164591 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirHikmet-76
Her kim kılsa tarikatnı da'vâsını
Ahmed Yesevî · hikmet

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Cânıng

canın

Gafillikde

Manevî sorumluluğu unutma ve bilinçsizlik hâlinde.

İş

iş, amel

tar lahid

Can çıktıktan sonra bedenin yatacağı dar mezar.

sorğuvçı

Mezarda kula soru soran sorgu meleği.

âhiret azığı

Hesap yoluna çıkan seçkin kulun yanına aldığı iyi amel hazırlığı.