Şu Karşıki Karlı Dağlar

Karlı dağların dumanlı başı, iki kişiyi birden sevenin kuşkulu gönlüne benzetilir. Bülbül heceleri manzarayı nakarata bağlarken “ikilik” sözü sevgi bölünmesinin iç huzursuzluğunu doğrudan adlandırır. Uzun zamandır sevilen kişinin kaşları yay, kirpikleri ok olur; uzaktan gelen bezirgân ise Şah ülkesinden Yemen kökenli bir haber taşır. Coğrafi uzaklık ve yüzün silah benzetmeleri sevgilinin hem yabancı hem çekici görünüşünü büyütür.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   (ah)

   Şu karşıki karlı dağlar (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   Başı dumanlı dumanlı

   İkilikte yar sevenin (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   (ah) göynü gümanlı gümanlı

   1(ah)

   2Şu karşıdaki karlı dağlar

   3Başı dumanlı dumanlı

   4İki kişiyi birden sevenin

   5Ah, gönlü kuşkulu kuşkulu

   Karlı dağların dumanlı başı, iki kişiyi birden sevenin kuşkulu gönlüne benzetilir. Bülbül heceleri manzarayı nakarata bağlarken “ikilik” sözü sevgi bölünmesinin iç huzursuzluğunu doğrudan adlandırır.

   Bütün beşlik yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   (ah)

   Ben seni severdim çoktan (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   Kaşlar yaydan kirpik oktan

   Bir bezirgan gelir şahtan (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   (ah) aslı yemenli yemenli

   1(ah)

   2Ben seni çoktan beri severdim

   3Kaşlar yaydan, kirpikler oktan

   4Şah ülkesinden bir bezirgân gelir

   5Ah, aslı Yemenli Yemenli

   Uzun zamandır sevilen kişinin kaşları yay, kirpikleri ok olur; uzaktan gelen bezirgân ise Şah ülkesinden Yemen kökenli bir haber taşır. Coğrafi uzaklık ve yüzün silah benzetmeleri sevgilinin hem yabancı hem çekici görünüşünü büyütür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   (ah)

   İşte geldi bahar yazlar (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   Ötüşüyor turna kazlar

   Hatıra değmen şahbazlar (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   (ah) sizler amanlı amanlı

   1(ah)

   2İşte bahar, yazlar geldi

   3Turnalar ve kazlar ötüşüyor

   4Hatırı incitmeyin, yiğitler

   5Ah, sizler amanlı amanlı

   Baharın gelişi turna ve kaz sesleriyle duyulur; ardından yiğitlere gönlü ve itibarı incitmeme çağrısı yapılır. Buradaki “hatır” geçmişten kalan bir hatıra nesnesi değildir; canlanan mevsimin coşkusu içinde başkasının gönlünü gözetme ve aman verme yükümlülüğüdür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   (ah)

   Gül dererler deste deste (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   Armağan sunarlar dosta

   Gülü bağbancıdan iste (bilbil bilbil bilbil bilbil)

   (ah) bahçe dumanlı dumanlı

   1(ah)

   2Gülleri deste deste dererler

   3Dosta armağan sunarlar

   4Gülü bahçıvandan iste

   5Ah, bahçe dumanlı dumanlı

   Deste deste güllerin dosta armağan edilmesi, son dizede onları bahçıvandan isteme öğüdüyle bağlanır. Dumanlı bahçe, ilk kıtadaki dağ başını tekrar eder; sevgi armağanı doğadan koparılırken emeğin sahibini unutmamak gerekir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle