Âleme Geldim Hidayet ile Seyran Eyledim

Derviş Selim hidayetle dünyayı seyreder, insanda kendi sıfatını bulur ve hayvani tabiattan irfana geçer. Muhammed ahlakıyla yaradılışını yoğurur; mürşidin yüzünde Cennet kapısını ve derdinin dermanını okur.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Âleme geldim hidayet ile seyran eyledim

   Buldum âdemde sıfâtım daim iman eyledim

   Açtı esrarı Hudanın ilmi şânından bana

   Tab’ı hayvandan geçip ef’alim irfan eyledim

   1Dünyaya geldim, doğru yol ile dolaşıp seyrettim;

   2insanda kendi sıfatımı bulup sürekli iman ettim.

   3Tanrı’nın sırlarını, yüce ilminden bana açtı;

   4hayvani tabiattan geçip işlerimi irfanla donattım.

   Dünyaya geliş amaçsız dolaşma değil hidayetle yapılan seyirdir. Şair insanda kendini tanır; hayvani tabiatı aşarak eylemlerini irfana dönüştürmesi, bilginin davranışta görünmesini sağlar.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Pâkedip hulku Muhammedle yoğurdum tıynetim

   Kalbimi aşku mahabbet ile insan eyledim

   Devredip âdabü erkânında mürşit hizmetin

   Aklıkül gitti beşerden ruhu sultan eyledim

   1Ahlakımı temizleyip yaradılışımı Muhammed’le yoğurdum;

   2kalbimi aşk ve muhabbetle insanlaştırdım.

   3Mürşit hizmetinde adap ve erkânı dolaşıp öğrendim;

   4Akl-ı küll beşerden gitti; ruhu sultan eyledim.

   Muhammed ahlakı yaradılışı yeniden yoğuran maya olur; aşk kalbi insanlaştırır, mürşit hizmeti ise adap ve erkânı yaşanan düzene çevirir. Son dizede Akl-ı küllün beşerden gidişi ile ruhun sultan oluşu, özne ilişkisi ters çevrilmeden korunur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Mürşidin veçhinde gördüm babı Cennet hattını

   Okudum ettim şehadet hıfzı Kur’an eyledim

   Kim arar âlemde derdin çaresin Derviş Selim

   Mürşidin veçhinde ancak derde derman eyledim

   1Mürşidin yüzünde Cennet kapısının yazısını gördüm;

   2okudum, şehadet ettim ve Kur’an’ı ezberimde korudum.

   3Ey Derviş Selim, dünyada derdinin çaresini kim arar?

   4Ben dermanı yalnız mürşidin yüzünde buldum.

   Mürşidin yüzü okunabilir bir Cennet kapısına dönüşür; görme, okuma ve şehadet aynı bilgi zinciridir. Mahlasla gelen soru, dünya içindeki başka çareleri bırakıp dermanı mürşit yüzünde bulur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle