Allı Gelin Taş Başını Yol Eder
Taş başında yürüyen gelin, suyu göle çeviren ördek ve pencereden el eden iki güzel hareketli bir köy manzarası kurar. İki kişiden birini seçmenin ötekini bekleyişte bırakacağı düşüncesi, arzunun kararsızlığını açığa çıkarır. Islak paça ve kara taş benzetmeleri gelinin çevresindeki su ile anlatıcının yanma duygusunu çarpıştırır. Kötü kocaya yönelik söz, gelinin eşleşmesine itiraz eder; murada erememe ise bu itirazın sonuçsuz kaldığını bildirir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Allı gelin taş başını yol eder
Ördek gelir su başını göl eder (de göl eder)
İki güzel pencereden el eder
Birin alsam birin eder (de eder)
1Allı gelin taş başını yol eder
2Ördek gelir, su başını göle çevirir
3İki güzel pencereden el sallar
4Birini alsam öteki bekleyip üzülür
- 2
Allı gelin paçaların yaş gibi
Yaktın beni kara kara taş gibi (de anam taş gibi)
Kötü kocan sanki sana eş gibi
Alamadım yardan ben muradımı (de ben muradımı)
1Allı gelinin paçaları ıslak gibi
2Beni kara taş gibi yaktın
3Kötü kocan sanki sana denkmiş gibi
4Sevgiliden muradımı alamadım
Islak paça ve kara taş benzetmeleri gelinin çevresindeki su ile anlatıcının yanma duygusunu çarpıştırır. Kötü kocaya yönelik söz, gelinin eşleşmesine itiraz eder; murada erememe ise bu itirazın sonuçsuz kaldığını bildirir.
- 3
Şu derenin ardı ceviz ağacı
O yarde bulunur (da anam ilacı)
Zalim annen seni bana vermezse
Sen bana de ben sana bacı (da ben sana bacı)
1Şu derenin ardında ceviz ağacı var
2Gönlün ilacı o sevgilide bulunur
3Zalim annen seni bana vermezse
4Sen bana ağabey de, ben sana bacı diyeyim
Derenin ardındaki ceviz ağacı sevgiliye ulaşmayı engelleyen mesafeyi somutlaştırır. Gönül ilacının sevgilide olduğu söylenirken annenin karşı çıkışı belirir; son dize kavuşamayanların akrabalık diliyle yakın kalma çabasını taşır.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Anonim Halk Şiiri adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 154177 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Allılar daldan dala ip gerdimAnonim Halk Şiiri · türkü→
Taş başında yürüyen gelin, suyu göle çeviren ördek ve pencereden el eden iki güzel hareketli bir köy manzarası kurar. İki kişiden birini seçmenin ötekini bekleyişte bırakacağı düşüncesi, arzunun kararsızlığını açığa çıkarır.