DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Geda Muslî/Bahar Günleri Geldi
Bahar ve ayrılık nefesi · 17. yüzyıl

Bahar Günleri Geldi

Baharın gelişiyle çiçekler, sular ve kuşlar canlanırken dağların ıssızlığı anlatıcının ayrılık duygusunu korur. Mevsimsel diriliş ile insan yokluğu arasındaki karşıtlık, tabiat tasvirini sessiz bir hasret ve kayıp düşüncesine çevirir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    eyyamı erdi de

    güldü dağlar

    1Bahar günleri geldi;

    2Dağlar sevinip güldü.

    Baharın gelişi dağların gülmesiyle kişileştirilir; mevsim değişimi bütün manzarayı sevince açar. Şiir daha ilk birimde dağı insan duygularına karşılık veren canlı bir yoldaş yapar.

  2. 2

    Şirine verdi de

    Ferhat seni deldi dağlar

    1Şirine gönül verdi de

    2Ferhat seni deldi dağlar

    Şirin’e gönül veren Ferhat’ın dağı delmesi, aşkın tabiata kazınmış izidir. Dağ hem sevgiliye ulaşmayı engelleyen sert duvar hem âşığın emeğiyle dönüşen büyük tanık olarak işlev görür.

  3. 3

    Üstümüzde yüce Gani

    Daima zikreyle anı

    1Üstümüzde yüce Gani

    2Daima zikreyle anı

    Yüce ve zengin Allah’ın her zaman anılması, aşk hikâyesini ilahî gözetim altına yerleştirir. Şair tabiat ve sevgili imgelerinin içinde zikri unutmamayı öğütler.

  4. 4

    Ziyaret etmeğe seni

    Koç yiğitler geldi dağlar

    1Ziyaret etmeğe seni

    2Koç yiğitler geldi dağlar

    Koç yiğitlerin dağı ziyarete gelmesi, manzarayı edilgen fon olmaktan çıkarıp saygı duyulan mekâna dönüştürür. Dağ, aşk ve yiğitlik anlatılarının hatırasını taşıyan bir ziyaret yeridir.

  5. 5

    Hiç yoktur aklım başımda

    Dilber hayali düşümde

    1Hiç yoktur aklım başımda

    2Dilber hayali düşümde

    Aklın başta olmaması sevda hâlinin insanı gündelik ölçülerden uzaklaştırdığını anlatır. Sevgilinin hayali düşe yerleşerek yokluğunu gece boyunca sürdüren güçlü bir iç görüntü olur.

  6. 6

    Sevgili yârım peşimde

    Bana mekân oldu dağlar

    1Sevgili yârım peşimde

    2Bana mekân oldu dağlar

    Sevgilinin peşten gelmesi ile dağın mekân olması, yolculuk ve yerleşmeyi aynı birimde buluşturur. Âşık, sabit bir eve değil sevda hareketinin sürdüğü dağlara ait hâle gelir.

  7. 7

    Farketmem çok ile azı

    Bozulmaz yazılan yazı

    1Farketmem çok ile azı

    2Bozulmaz yazılan yazı

    Çok ile azı ayırmamak maddi ölçüleri önemsizleştirir; yazılan yazının bozulmaması kaderin değişmezliğini bildirir. Âşık, nasibinin büyüklüğünden çok önceden belirlenmiş yönüne teslim olur.

  8. 8

    Arayup sende Ayvazı

    Köroğlu buldu dağlar

    1Ayvaz’ı sende ararken,

    2Köroğlu seni buldu, ey dağlar.

    Ayvaz’ı dağda arayan Köroğlu, halk hikâyesinin iki kahramanını aynı manzarada buluşturur. Dağ, kaybolan yoldaşın bulunabildiği ve sadakatin sınandığı destansı buluşma alanıdır.

  9. 9

    Kul Musli der yarım küsdü

    Badu saba gibi esdi

    1Kul Muslî der ki: Sevgilim bana küstü;

    2Sabah rüzgârı gibi esip geçti.

    Sevgilinin küsüp sabah rüzgârı gibi geçmesi, yakınlığı bir anda uzaklaşan hafif ama erişilmez harekete dönüştürür. Kul Muslî kendi mahlasını söyleyerek mevsim anlatısını kişisel ayrılığa bağlar.

  10. 10

    Güz eyyâmı kadem bastı

    Gör nice kaldı dağlar

    1Sonbahar günleri gelip çattı;

    2Bakın, dağlar nasıl da ıssız kaldı.

    Sonbaharın gelişi, açılıştaki gülen baharın karşıtıdır; dağlar artık ıssız kalır. Mevsim döngüsü sevgilinin gidişiyle birleşir ve şiir canlı kalabalıktan sessiz yalnızlığa doğru kapanır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet kuvvetle muhtemel

Geda Muslî isnadı tarihî baskının şair bölümü ve geleneksel aktarımına dayanır; kaynak paketi atfı kesinleştirmediği için “probable” korunmuştur.

Atıf kanıtını aç ↗

Bektaşî Şairleri ve Nefesleri c.1-2, 1955; Geda Muslî, basılı No. 3; PDF 256–257; 10 birim/20 dize. Kanıt kayıt altındadır; tarama yeniden dağıtılmaz.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirErenler Serveri Sırrım Ali
Erenler serveri ol sırrım Ali
Geda Muslî · Hz. Ali’den medet isteyen nefes

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

eyyam

Günler, zamanlar.

şol

Şu.

gönül

Duygu, irade ve manevî kavrayışın merkezi.

bahar

Doğanın yeniden canlandığı mevsim.

ıssız

İnsan bulunmayan, sessiz ve yalnız.

Şadoluben

Sevinip, neşelenerek.