Bakmam o ebrûvâna hatt-ı fitnezâdsız

Şiir, varlık-yokluk, ateş-kül, gözyaşı-göz ve ruh-beden gibi birbirini tamamlayan çiftleri sıralar. Aşkın ve şiirin hiçbir unsurunun karşıtı ya da dayanağı olmadan var olamayacağını savunur.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Bakmam o ebrûvâna hatt-ı fitnezâdsız

   Şuh beyt-i hüsne meyl edemem müstezâdsız

   Etmem tekellüm ol fem-i mevhûmu yâdsız

   Mümkin vücûd yok ademe istinâdsız

   Hüsn âhir olsa hatt-ı gubâr âşikâr olur

   Âteş ki bî lehîb ola olmaz remâdsız

   Bî katre-i füsürde olur dîde giryehîz

   Eyler şikeste kâse tereşşuh kenâdsız

   Bî âh eder mi yâre vusûl ıztırâb-ı dil

   Bâlâresân olur mu yemîn mevci bâdsız

   Bu küştegâhte hirmen-i sâmânı hâsılı

   Buldum henüz serzede gendüm hasadsız

   Bî eşg-i çeşm dâğ-ı gam etsin mü şerh-i hâl

   Çâk-i dil ne fâide kilke midâdsız

   Yahbeste kılsa seyl-i sirişgim nola firâk

   Servi keşîde cûy olamaz incimâdsız

   Cânbahş olan hayâl-i müdâmındır âşıka

   Olmaz hayât rûh ile cism ittihâdsız

   Es’ad metâ’-ı nazmı gibi bîrevâc olur

   Bâzâr germ olursa da olmaz kesâdsız

   1Fitne doğuran ayva tüyü olmadan o kaşlara bakmam;

   2ek dizesi olmayan cilveli güzellik şiirine gönül vermem.

   3O hayal kadar küçük ağzı anmadan söz etmem;

   4yokluğa dayanmadan varlık mümkün değildir.

   5Güzellik sona erince ince ayva tüyü belirir;

   6alevsiz bir ateşin külsüz olması mümkün değildir.

   7Göz, soğuk bir damla olmadan yaş dökemez;

   8kırık kâse de kenarı olmadan sızıntı vermez.

   9Gönül sıkıntısı ah etmeden sevgiliye ulaşır mı?

   10Denizin dalgası rüzgâr olmadan yükselir mi?

   11Bu ölüm meydanında eldeki varlığın harmanından

   12henüz biçilmemiş yeni filizli buğday buldum.

   13Gözyaşı olmadan gam yarası hâli nasıl anlatsın?

   14Kalemin mürekkebi yoksa gönül yırtığının ne yararı var?

   15Ayrılık gözyaşı selimi dondursa buna şaşılmaz;

   16çünkü akarsu donmadan boylu bir serviye dönüşemez.

   17Âşığa can veren, sürekli hayalindir;

   18ruh ile beden birleşmeden hayat olmaz.

   19Esad’ın şiir malı gibi değersiz kalır;

   20pazar hareketli olsa da durgunluktan bütünüyle kurtulmaz.

   “Bî” ve “-sız” yapılarının ısrarlı tekrarı gazeli mantıksal önermeler zincirine dönüştürür. Bazı basılı yüzeyler kapalı kalsa da ana hareket açıktır: şiir, aşk ve hayat eksiklik ile tamamlanma arasındaki bağı sınar.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle