Beni mahv etti hevâ-yı gönül
Gönlün hevesi şairi yok eder; bu yüzden toprağında sümbül bitmesi şaşırtıcı değildir. Ecel şişesi, bülbül kanından çiylenen gül ve figanla kanlı hâle gelen gonca, aşkın güzellik içindeki ölümcül yüzünü gösterir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Bitse hâkimde aceb mi sünbül
İçidir -yı ecel-i nâz
Hûn-ı bülbülden olur jâle-i gül
Âkıbet gonceyi etti
Dem-be-dem âh u figân-ı bülbül
Sâye-i cihândan adem-bâda gider
Tîr-i ebrûsu olup aşkı pîl
1Gönül hevesi beni yok etti.
2Toprağımda sümbül bitse şaşılır mı?
3Naz, ecel şişesini içirir.
4Gülün çiyi bülbülün kanından olur.
5Sonunda goncayı yüreği kanlı etti;
6bülbülün durmadan ah edip inlemesi.
7Aşk fili, dünya gölgesinden yokluk ülkesine gider;
8sevgilinin kaşı ona saplanan bir ok olur.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Kısa şiir, her beyitte yaşamla ölümü iç içe geçirir. Sümbül mezar bitkisi, gül bülbül kanının taşıyıcısı, gonca ise feryatla yaralanmış bir kalptir. Son beyitte kaş oku, aşkı iri ve güçlü bir varlık olsa bile yokluk ülkesine sürer.