DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Sahhâflar Şeyhi-zâde Mehmed Es'ad Efendi/Bîsütûn-ı Kûhken çây-ı safâsı âşıkın
gazel · 18.–19. yüzyıl

Bîsütûn-ı Kûhken çây-ı safâsı âşıkın

Gazel, Ferhat’ın dağıyla âşığın fedakârlığını yüceltir; aşk açığa çıkınca dostların düşmana dönüşmesini ve sevgilinin, âşığın yakıcı ahına rağmen onun duasıyla hayatta kalmasını anlatır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    çây-ı safâsı âşıkın

    Yârına cânın fedâ etmek bakâsı âşıkın

    Var mıdır âlemde bilmem devr-i Âdemden beri

    Bir yâr-ı cân-ı bâ vefâsı âşıkın

    Bir aceb sırdır ki fâş oldukta aşkı âleme

    bedhâh olur hayfâ asdikâsı âşıkın

    Bundan anla bir hadde kim

    Fer’ ederken sernigûn olmaz sadâsı âşıkın

    Sûz-i dilden Es’adâ dilber yaşar mıydı eğer

    Gelmese karşı yine hayr-ı duâsı âşıkın

    1Ferhat’ın Bisütun Dağı, âşığın huzur içtiği çaydır;

    2canını sevgiliye feda etmek âşığın kalıcılığıdır.

    3Âdem devrinden beri dünyada var mıdır, bilmem,

    4âşığın can dostu olacak melek huylu, vefalı bir sevgili?

    5Aşkı dünyaya açığa çıktığında görülen tuhaf sır şudur:

    6ne yazık ki dostları hemen ardından âşığa kötülük ister.

    7Feleğin yüreğinin ne denli katı olduğunu şuradan anla:

    8âşığın yükselen sesi baş aşağı dönüp yankı vermez.

    9Ey Esad, gönül yangını yüzünden sevgili yaşayabilir miydi,

    10âşığın hayır duası yine karşısına çıkmasaydı?

    Bisütun normalde ağır bir sınavdır; burada âşığın huzur içtiği sıradan bir çaya küçültülür. Can vermek yok oluş değil, aşk içinde kalıcılıktır. Şiirin acı dönüşü, aşk duyulunca dostların kötü niyetli oluşudur. Felek âşığın sesine kayıtsız kalır; buna karşı sevgiliyi koruyan şey yine zarar gören âşığın hayır duasıdır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Esad (Vak’anüvis, Sahaflar Şeyhizâde) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirEvc-i hüsnün ey meh-i tâb âveriSahhâflar Şeyhi-zâde Mehmed Es'ad Efendi · şarkı

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Bîsütûn-ı Kûhken

Ferhat’ın deldiği Bisütun Dağı

melek hû

melek huylu

Der akeb

hemen ardından

sahtî-i kalb-i felek

feleğin katı yüreği

devr-i Âdem

İlk insan Âdem'den başlayan insanlık çağı.

hayr-ı duâ

İyilik ve esenlik dileyen dua.