DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Enîs Receb Dede/Bürâk-ı himmetin seyrin nazardan dûr bulmuşlar
manzume · 18. yüzyıl

Bürâk-ı himmetin seyrin nazardan dûr bulmuşlar

Gazel himmeti Burak’a, sevgilinin yolunu nura ve saçını darağacına benzetir; âşığın gönlünde yurt bulan gamı anlattıktan sonra Enîs’in şiirinin nazire ustalarınca beğenildiğini söyler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    seyrin nazardan dûr bulmuşlar

    Rehinde bulmuşlar

    Safâlar bahşı zâhirken derûn-i âşıka her dem

    Misâl-i can o yine mestûr bulmuşlar

    Kimi kâkülde kimi olmuş giriftârı

    Bu dâr ü gîre serdârı dahi me’mûr bulmuşlar

    mıdır âyâ dil-i şeydâ-yı âşıkta

    Vatan bulmuş garîb âsâ gamı mesrûr bulmuşlar

    Nazîre söyleyen erbâb-ı tab’ın ehl-i insâfı

    Enîs-i dilharâbın sözlerin ma’mûr bulmuşlar

    1Himmet Burak’ının yürüyüşünü gözden uzak bulmuşlar;

    2yoluna serilen yaygıyı baştan başa nur bulmuşlar.

    3Her an âşığın içine sevinçler bağışladığı açıkken,

    4o sevgiliyi can misali yine gizli bulmuşlar.

    5Kimi darağacı gibi saçta asılı, kimi ona tutulmuş;

    6bu çekişmenin başındaki kişiyi de görevli bulmuşlar.

    7Âşığın çılgın gönlü acaba bir sevinç bahçesi midir?

    8Gam orada garip gibi yurt bulmuş, üstelik sevinmiş.

    9Nazire söyleyen yetenek sahiplerinden insaflı olanlar,

    10harap gönüllü Enîs’in sözlerini bayındır bulmuşlar.

    Burak ve nur imgeleri şiirin başında manevî yükseliş zemini kurar. Sevgili can kadar yakın ve değerli olduğu hâlde gizli kalır; saça tutulan âşıklar darağacında asılmış gibi gösterilir. Gönlün sevinç bahçesi olup olmadığı sorusu, orada gamın yurt tutmasıyla ironik biçimde cevaplanır. Son beyit metapoetiktir: harap gönlün sözleri, nazire söyleyen insaflı şairlerce mamur bulunur.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Enîs Receb Dede adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirCefâsın hep hele ben âşık-ı nâkâm için saklarEnîs Receb Dede · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Bürâk-ı himmetin

manevî gayretin Burak adlı bineği

pây endâzı

yola serilen karşılama yaygısı

berdâr

darağacında asılı

Sürûristan

sevinç bahçesi

serâser nûr

yoluna serilen yaygıyı baştan başa nur bulmuşlar

cânânı

o sevgiliyi can misali yine gizli bulmuşlar