DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey/Câmı şikeste kendisi ser-hoş
gazel · 19. yüzyıl

Câmı şikeste kendisi ser-hoş

Sarhoş sevgilinin bakışı şairi kendinden geçirir; bir ağız ve iki kulak imgesi az söyleyip çok dinlemeyi hatırlatır. Can, kavuşma kumaşı için verilecek bedeldir. Feleğe seslenen beyitte ise eylemin üçüncü kişi öznesi talihin gelinidir; güneşle ayı bile kulağına küpe yapmaz.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    ser-hoş

    Yine çeşmin beni eder

    Söyleyip berd-i istimâ ile

    Bunu remz etti bir dehen iki gûş

    nakd-i cân veririm

    Bey eder mi o şûh-ı

    Mihr ü mâhı arûs-ı ikbâlim

    Gûşuna etmez ey felek mengûş

    Râh-ı mahşerde hamlin etme sakîl

    Kılıp zîver-i dûş

    Bahş-ı nutk eder kalem-i Hikmet

    Ebruvân-veş olursa da hâmûş

    1Kadehi kırık, kendisi sarhoş;

    2gözün yine beni kendimden geçiriyor.

    3Soğuk bir dinleyişle söyleyerek

    4bir ağızla iki kulağın anlamını ima etti.

    5Kavuşma kumaşına can sermayesini veririm;

    6o işve satan şuh buna değer biçer mi?

    7Güneşle ayı, talihimin gelini,

    8ey felek, kulağına küpe bile yapmaz.

    9Mahşer yolunda yükünü ağırlaştırma;

    10makam elbiselerini omuz süsü yapma.

    11Hikmet’in kalemi konuşma yeteneği bağışlar,

    12kaşlar gibi suskun olsa bile.

    Şiir meyhane diliyle başlayıp alışveriş, düğün, yolculuk ve yazı imgelerine geçer. “Bir ağız iki kulak” sözü dinlemenin konuşmadan üstünlüğünü sezdirir. Güneş ve ay beyitinde “ey felek” yalnız hitaptır; olumsuz yüklem ikinci kişiye çevrilmez, talihin gelinine bağlanır. Kapanışta suskun kaş-kalem yazının sessiz sözünü öne çıkarır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirCânda ber-taraf belâdır adı aşkŞeyhülislâm Ârif Hikmet Bey · gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

bî-hûş

kendinden geçmiş

Kâle-i vasla

kavuşma kumaşına

işve-fürûş

işve satan

esvâb-ı câhı

makam elbiselerini

Câmı şikeste kendisi

Kadehi kırık, kendisi sarhoş

şikeste kendisi ser

Kadehi kırık, kendisi sarhoş