DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Enîs Receb Dede/Cilvegâh-ı sırr-ı Mevlâ’dır dil-i abdâl-i aşk
manzume · 18. yüzyıl

Cilvegâh-ı sırr-ı Mevlâ’dır dil-i abdâl-i aşk

Gazel aşkı sözle açıklanamayan bir hâl dili, başka bütün ışıkları söndüren ilahî nur ve Sidre’yi aşarak Cebrâil’i kıskandıran bir uçuş şeklinde anlatır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    -ı sırr-ı Mevlâ’dır dil-i abdâl-i aşk

    Fehm olunmaz remz-i

    Pertev-i mihr-i sivâyı mahv eder ser tâ kadem

    Bir aceb ’dır sâye-i ikbâl-i aşk

    Cümle maksûdu beyân eyler lisân-ı hâl ile

    Tercemân-ı her zebân olsa sezâdır lâl-i aşk

    eyler güzer her dem kemâl-i şevk ile

    olmada pervâz-ı perr ü bâl-i aşk

    Ol kadar sermest-i bezm-i âşıkân ol kim Enîs

    Tâ ebed hayrân ola ahvâline dellâl-i aşk

    1Aşk dervişinin gönlü, Mevlâ sırrının göründüğü yerdir;

    2aşkın hâl dilindeki işaret sözle anlaşılmaz.

    3Başka şeylerin güneşinden gelen ışığı baştan ayağa yok eder;

    4aşk ikbalinin gölgesi şaşırtıcı bir ilahî nurdur.

    5Bütün maksadını hâl diliyle açıklar;

    6aşkın lâli her dilin tercümanı olmaya layıktır.

    7Şevkin olgunluğuyla her an Sidre’yi aşar;

    8aşkın kanat çırpışı Cebrâil’i kıskandırır.

    9Ey Enîs, âşıklar meclisinde öylesine sarhoş ol ki,

    10aşkın tellalı hâline sonsuza dek hayran kalsın.

    Şiir “kâl” ile “hâl” arasındaki tasavvufî ayrımla açılır: aşkın sırrı konuşmayla değil yaşantıyla anlaşılır. Aşkın dilsizi bile bütün dillerin tercümanı olabilir; çünkü suskunluğu hâli açığa çıkarır. Sidre ve Cebrâil göndermeleri aşkın melekî sınırı aştığını söyler. Son beyitte Enîs’e verilen emir, âşıklar meclisinde benliği unutacak kadar mest olmaktır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Enîs Receb Dede adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirEylerim tîr-i nigâha merdüm-i çeşmi hedefEnîs Receb Dede · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Cilvegâh

görünme ve tecelli yeri

kal ile

sözle

Sidreden

Sidretü’l-Müntehâ; göksel sınır

Reşg-i Cibrîl

Cebrâil’in kıskanacağı şey

lisân-ı hâl-i aşk

aşkın hâl dilindeki işaret sözle anlaşılmaz

nûr-i Hudâ

aşk ikbalinin gölgesi şaşırtıcı bir ilahî nurdur