DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Bursalı Eşref Paşa/Değil râz-ı dili izmâr dest-i ihtiyârımda
gazel · 19. yüzyıl

Değil râz-ı dili izmâr dest-i ihtiyârımda

Eşref Paşa aşk sırrını gizleyemediğini, sevgilinin saç sevdasıyla ölürse mezarında sümbüller biteceğini anlatır. Ceylan, Kays ve yaban hayvanlarından Haydar sevgisi ile naat incilerine uzanır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Değil râz-ı dili dest-i ihtiyârımda

    Ki reng-i aşk zâhirdir

    Edersem terk-i cân ey serv kad sevdâ-yı zülfünle

    Kıyâm-ı haşre dek sünbül biter hâk-i mezârımda

    raht ü rikâbım eyler istikbâl

    Berâber olsa ol âhû hirâmım rehgüzârımda

    Şerer pâş-ı mahabbet olmasam bir Kays-ı lâkaydım

    Ki vahşîler tutarlar âşiyân saf saf kenârımda

    Hevâ-yı ârzû-yı hâl-i anberfâm ile Eşref

    Esîr olmuş dil-i bîçâre -i yârımda

    Bana sermâye-i ahd-i nuhustîn hubb-i Hayder’dir

    Nola olsam cümle kârımda

    1Gönül sırrını gizlemek benim elimde değildir;

    2çünkü aşkın rengi çaresizlik içindeki yanağımda görünür.

    3Ey servi boylu, saçının sevdasıyla canımı verirsem

    4kıyamete dek mezarımın toprağında sümbüller biter.

    5Hoten ceylanları yükümü ve üzengimi karşılamaya çıkar;

    6o ceylan yürüyüşlü sevgili yolumda bana eşlik ederse.

    7Sevgi kıvılcımları saçmasaydım kaygısız bir Kays olurdum;

    8oysa yaban hayvanları çevremde sıra sıra yuva kurar.

    9Ey Eşref, amber renkli benine duyduğum arzuyla

    10çaresiz gönül sevgilinin saç kıvrımında tutsak oldu.

    11İlk sözleşmeden kalan sermayem Haydar sevgisidir.

    12Bütün işimde onun övgüsünün incilerini satsam şaşılır mı?

    Saç, sümbül, amber renkli ben ve Hoten ceylanları şiiri koku ve hareket çevresinde örer. Son beyitlerde dünyevi sevgilinin saçına tutsak gönül, ilk ahitten gelen Haydar sevgisiyle daha geniş bir inanç bağlılığına bağlanır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Eşref Paşa (Bursalı Mustafa Eşref) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirMa’nevî âlem olan resm-i müsemmâdan geçerBursalı Eşref Paşa · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

izmâr

gizleme

izâr-ı ıztırârımda

çaresizliğimin yanağında

gevherfürûş-ı na’ti

övgü incilerini satan

kıyâm-ı haşr

Kıyamette insanların yeniden ayağa kalkışı.

gazâlân-ı Huten

Hoten ülkesinin güzel ceylanları.

çîn-i zülf

Sevgilinin saçındaki kıvrım ve büklüm.