Derûnum dûzahın söyündürmeğe
Şair sevgilinin kaşlarını hilal, mucize ve Hz. Ali’nin Zülfikar’ı olarak tasvir eder. Kaş hem iç cehennemi söndüren vefa işareti hem de mermeri ve kaleleri yenen kahredici bir güçtür.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Derûnum dûzahın söyündürmeğe
-i şehr-i şitâdır kaşların
Şu’leye dil zulmetin döndürmeğe
Hilâl-i bedr-i vefâdır kaşların
Bu derdleri bize cânan bahşeder
Gamsız yok zamânım her ân bahş eder
Müşrik ü münkire îmân bahş eder
Mu’cizât-ı Mustafa’dır kaşların
Kaşların kahrına mermer dayanmaz
Ben dayandım başka bir er dayanmaz
Yüz bin kale yüz bin Hayber dayanmaz
-ı ’dır kaşların
Mahv etti Fahriya firkatı kaşın
Kadir ü Kayyûm’un san’atı kaşın
Akla fikre sığmaz hikmeti kaşın
Kudret-i Hüdadır kaşların
1İçimdeki cehennem ateşini söndürmek için,
2kaşların kış ayının ilk hilalidir.
3Gönlün karanlığını ışığa çevirmek için,
4kaşların vefa dolunayının hilalidir.
5Bu dertleri bize sevgili bağışlar.
6Gamdan uzak bir anım yoktur; her an yine o verir.
7Kaşların, inkârcıya ve müşriğe iman verir.
8Çünkü onlar Mustafa’nın mucizeleridir.
9Kaşlarının kahredici gücüne mermer dayanmaz.
10Ben dayandım; başka hiçbir yiğit dayanamaz.
11Yüz bin kale, yüz bin Hayber bile dayanamaz.
12Kaşların, Ali’nin Zülfikar’ı gibidir.
13Ey Fahrî, kaşlarının ayrılığı seni yok etti.
14Kaşlar, Kadir ve Kayyûm olan Tanrı’nın sanatıdır.
15Onlardaki hikmet akla ve düşünceye sığmaz.
16Kaşların, yaratıcı Tanrı’nın kudretidir.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Fahrî (Ayaşlı) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Üç ayrı imge alanı peş peşe büyür: ayın hilali karanlığı aydınlatır, mucize imanı doğurur, Zülfikar ise direnci kırar. Son dörtlük bütün bu etkileri ilahî sanat ve kudrete bağlar; böylece sevgili güzelliği beşerî ölçüyü aşar.