DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Seyyid Emnî Mehmed Bey/Dîdeler rûşen erişti yine îd-i kurbân
manzume · 18. yüzyıl

Dîdeler rûşen erişti yine îd-i kurbân

Bayram kasidesi, kurban ve kavuşma anlamlarını birleştirerek memduhun ihsanını Hâtem, Bermekîler ve Halîlürrahmân’la karşılaştırır; Emnî kişisel talebini dua ve devlet düzeniyle tamamlar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Dîdeler rûşen irişti yine

    Âteşin câme ile cilveler etsin hûban

    Âşıka îd-i visâlindir olan hâhiş-i dil

    Lâhze-i rü’yet-i dîdârına cânlar kurbân

    Bûs-i pâyinle şeref bulsa nola bendelerin

    Ey kerem sâhibi îd oldu zamân-ı ihsan

    Gayrılar mahrem-i bezm-i keremindir her dem

    Nola ger îdde ben bendeni etsen şâdan

    Nazra-i lûtfuna âmâde nigâh-ı ümmîd

    Hayli demdir ki çeker bâr-ı girân-ı hicrân

    Feyz-i cûdunla cihan serteser a’yâd oldu

    Böyle mevsimde beher rûz gerektir kurbân

    kerem-i Bermekî oldu mensî

    Habbezâ böyle imiş mecd-i

    Mazhar-ı ism-i Rahîm olduğuna şâhiddir

    Sendeki re’fet ü hilm ü kerem-i bîpâyân

    Ben de müstağrak-ı lûtf olduğuma mu’terifim

    Lîk mümkün mi kanâat ide Emnî insan

    Ömrünü devletini Hazret-i Hak ide ziyâd

    Zıll-ı lûtfunda hemîşe ola âlem handân

    Sen saâdetle olub

    Durub el kavuştura karşında vücûh-ı a’yân

    1Gözler aydın; Kurban Bayramı yine geldi.

    2Güzeller ateş renkli giysilerle salınsın.

    3Âşığın gönlünün isteği kavuşma bayramıdır;

    4yüzünü görmenin bir anına canlar kurban olsun.

    5Kulların senin ayağını öpmekle şeref bulsa ne çıkar?

    6Ey cömert kişi, bayram geldi; şimdi ihsan zamanıdır.

    7Başkaları her an cömertlik meclisinin mahremidir;

    8bayramda beni, kulunu da sevindirsen ne olur?

    9Umut bakışı senin lütuf nazarına hazırdır;

    10uzun zamandır ayrılığın ağır yükünü taşır.

    11Cömertliğinin feyziyle bütün dünya bayrama döndü;

    12böyle bir mevsimde her gün kurban gerekir.

    13Hâtem'in cömertliği ve Bermekîlerin keremi unutuldu;

    14ne güzel, Halîlürrahmân'ın yüceliği böyleymiş.

    15Rahîm adına mazhar olduğuna tanıktır,

    16sendeki şefkat, yumuşaklık ve sonsuz cömertlik.

    17Ben de lütfuna boğulduğumu kabul ediyorum;

    18ama Emnî gibi bir insanın kanaat etmesi mümkün mü?

    19Yüce Allah ömrünü ve devletini artırsın;

    20lütfunun gölgesinde dünya daima gülsün.

    21Sen mutlulukla devletin başköşesinde otur;

    22ileri gelenler karşında el bağlayıp dursun.

    Kurban Bayramı hem kamusal sevinç hem de âşığın sevgiliyi görme arzusunun mecazıdır. Şair, başkalarının cömertlik meclisine sürekli kabul edildiğini söyleyerek kendi mahrumiyetini nazikçe dile getirir. Memduhun şefkatini Rahîm adına bağlayan bölüm, övgüyü dinî bir çerçeveye taşır. Son iki beyit, ömür ve ikbal duasıyla hiyerarşik saray sahnesini kurar.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Emnî (İstanbullu) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirEmnî ne kadar ettin ise sa’y ü ekîdSeyyid Emnî Mehmed Bey · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

îd-i kurban

Kurban Bayramı

mahrem-i bezm-i kerem

cömertlik meclisinin yakınıdır

Cûd-ı Hâtem

Hâtem’in dillere destan cömertliği

Halîl-ür-Rahmân

Allah’ın dostu Hz. İbrahim

sadrnişîn-i devlet

devlet makamının başköşesinde oturan

îd-i visâl

Âşığın gönlünün isteği kavuşma bayramıdır