Elma Tekerlendi Yar
Elma, kına, kebap, sürme ve ceylan imgeli türkü; küsen gelinin baba evine dönüşünü sonbaharda kavuşma sevinci ve belirsiz bir dışlama buyruğuyla yineler.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Elma tekerlendi yar
Güzel şekerlendi yar
Elma tekerlendi yar
Güzel şekerlendi yar
Geline bak geline
yakmış eline
Gelin küsmüş gidiyor
Babasının evine
1Elma tekerlendi yâr
2Güzel şekerlendi yâr
3Elma tekerlendi yâr
4Güzel şekerlendi yâr
5Geline bak, geline
6Kına yakmış eline
7Gelin küsmüş gidiyor
8Babasının evine
- 2
Kebabı közde gördüm
Sürmeyi gözde gördüm
Şükür olsun allah'a
Seni bu de gördüm
Geline bak geline
yakmış eline
Gelin küsmüş gidiyor
Babasının evine
1Kebabı közde gördüm
2Sürmeyi gözde gördüm
3Şükür olsun Allah’a
4Seni bu güz de gördüm
5Geline bak, geline
6Kına yakmış eline
7Gelin küsmüş gidiyor
8Babasının evine
İkinci bölüm kebabı közde, sürmeyi gözde görme düzeni kurar; anlatıcı sevgiliyi bu sonbaharda gördüğü için Allah’a şükreder. Aynı gelin nakaratının dönmesi, görme sevincini babasının evine giden küskün gelinin hikâyesine bağlar ve güz mevsimine duygusal bir ikilik verir.
- 3
Sevip zevkin sürmeli
Uygunsuzlar çıkarsa
Bu diyardan sürmeli
Geline bak geline
yakmış eline
Gelin küsmüş gidiyor
Babasının evine
1Ceylanları sürmeli
2Sevip zevkini sürmeli
3Uygunsuzlar çıkarsa
4Bu diyardan sürmeli
5Geline bak, geline
6Kına yakmış eline
7Gelin küsmüş gidiyor
8Babasının evine
Son bölüm sürmeli ceylan ve sevdanın zevkini sürme söz oyunuyla başlar; “uygunsuzlar” çıkarsa onları diyardan sürme buyruğu toplumsal dışlama taşır. Kimlerin kastedildiği tahmin edilmez; gelinin küsüp baba evine gidişini yineleyen final, bu sert buyruğu çözmeden bırakır.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Anonim Halk Şiiri adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 138949 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Elmanın bir yanı pembeAnonim Halk Şiiri · türkü→
İlk bölüm tekerlenen elma ile “şekerlenen” güzeli iki kez yineler, ardından eline kına yakmış gelinin babasının evine küserek gidişini gösterir. Tatlılık ve düğün işareti taşıyan kına, mutlu birlik yerine geri dönüşle karşılaşır; nakarat gelinin kırgın hareketini sahnenin merkezine koyar.