DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Anonim Halk Şiiri/Elmanın Bir Yanı Pembe
türkü · Çeşitli dönemler

Elmanın Bir Yanı Pembe

Pembe ve sarı elma çevresindeki türkü, sevgilide kalan nazarı ve âh u zârı; daldaki beş elmayı alma, eşlik ve güzel sevme sorularıyla işler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Elmanın bir yanı pembe

    Hak nazarım kaldı sende

    Arayıp bulduğum yerde

    Al elmayı beş elmayı

    Bas daline al elmayı

    1Elmanın bir yanı pembe

    2Hak nazarım kaldı sende

    3Arayıp bulduğum yerde

    4Al elmayı, beş elmayı

    5Bas dalına, al elmayı

    İlk kıta elmanın pembe yanını sevgilide kalan nazara bağlar; arayıp bulma eylemi beş elmayı alma nakaratına varır. “Hak nazarım” yüzeyi kesin tamir edilmeden korunur; dala basıp elmayı alma çağrısı, sevilen kişiye ulaşmayı meyve toplama hareketiyle somutlaştırır.

  2. 2

    Elmanın dalinde beş midir

    Birbirine eş midir

    iş midir

    Al elmayı beş elmayı

    Bas daline al elmayı

    1Elmanın dalında beş midir?

    2Birbirine eş midir?

    3Güzel sevmesi iş midir?

    4Al elmayı, beş elmayı

    5Bas dalına, al elmayı

    İkinci kıta daldaki beş elmanın birbirine eş olup olmadığını sorar ve güzel sevmenin bir iş sayılıp sayılmayacağını tartar. Sayı, eşlik ve sevgi aynı ölçme diline girer; nakaratın dönmesi soyut soruları yeniden dala basma ve meyveyi alma gibi bedensel bir çabaya indirir.

  3. 3

    Elmanın bir yanı sarı

    Ben çekerim ah ü zarı

    Arayıp bulsam ben yar

    Al elmayı beş elmayı

    Bas daline al elmayı

    1Elmanın bir yanı sarı

    2Ben çekerim âh u zârı

    3Arayıp bulsam ben yâr

    4Al elmayı, beş elmayı

    5Bas dalına, al elmayı

    Son kıta elmanın sarı yanını anlatıcının âh u zârıyla eşler. Yâri arayıp bulma ihtimali koşullu kalırken beş elma nakaratı üçüncü kez yinelenir; pembe ve sarı renkler, arzu ile ayrılık acısını aynı meyvenin iki yüzü gibi birleştirir.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Anonim Halk Şiiri adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 170862 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirElmayı Nazik Soyarlar
Elmayı nazik soyarlar aman aman
Anonim Halk Şiiri · türkü

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

nazar

Bakış; bağlama göre gönlün veya dikkatin birinde kalması.

âh u zâr

İnleme ve feryat.

dal

Ağacın gövdeden ayrılan kolu.

Hak nazarı

Sevgilide kaldığı söylenen içten ve kutlu bakış.

beş elma

Nakaratta alınması istenen elmaların sayılı imgesi.

güzel sevmesi

Türküde güçlüğü soru biçiminde tartışılan sevgiliyi sevme işi.