Gam u şâdî felek-i âgeh-sitân görünür

Şiir, “görünür” redifiyle görünüş ile sonucu karşılaştırır: gam neşenin, zayıf düşman Nerîmân’ın, dünya sarhoşluğu pişmanlığın, damla incinin ve yaralı gonca açılışın eşiğinde görünür. Tecelli ve hünerle kapanan beyitte “Sübhân!” doğrudan görme iddiası değil, kemal karşısında ihtiyatla aktarılan bir hayret nidasıdır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Gam u şâdî felek-i âgeh-sitân görünür

   Hande ettikçe seher çâk-i girîbân görünür

   Olsa da sûret-i zâhirde adû mûr-ı zaîf

   Dîde-i harîm-i hired-mende Nerîmân görünür

   Girye izhâr ederek mestî bu bezm-i dehrin

   Ettiği zevk gam-ı encâma peşîmân görünür

   Dîde-i bahtıma hâb olsa da zülf-i siyehi

   Dest-i meşşâta-yı vuslatta perîşân görünür

   Feyz-i pûşîde eder hüsn-i avâkıbla zuhûr

   Ol dürr-i girân katre-i bârân görünür

   Zahm-ı hâr-ı sitem-i bâğ-ı felek var nice kim

   Gonca-veş olsa da dil-hûn yine handân görünür

   Misl-i âyînedir erbâb-ı tecellî Hikmet

   Kalbi âgâh ise de zâhiri hayrân görünür

   Zâhirü'z-zeyl-i müsellem hüner endûha selâm

   Kim nazar-senc-i kemâlâtına Sübhân görünür

   Olsa ebr-i kalemi reşha-fezâ-yı tanzîr

   Nazm-ı rengîn ile safha-yı gülistân görünür

   1Gam ve sevinç, insanı bilinçlendiren feleğin işi görünür;

   2seher güldükçe göğün yakası yırtılmış görünür.

   3Düşman dış görünüşte zayıf bir karınca olsa da,

   4akıllının gözüne Nerîmân gibi güçlü görünür.

   5Bu dünya meclisinin sarhoşluğu ağlayarak açığa çıkınca,

   6aldığı zevkin sonundaki gamdan pişman görünür.

   7Kara saçın baht gözümü uyutsa bile,

   8kavuşma tarayıcısının elinde dağınık görünür.

   9Gizli bereket, güzel sonuçlarla ortaya çıkar;

   10o değerli inci başlangıçta bir yağmur damlası görünür.

   11Felek bahçesinin sitem dikeninden yara alan gönül,

   12gonca gibi kan içinde olsa da yine güler görünür.

   13Hikmet, tecelli sahipleri ayna gibidir;

   14kalpleri uyanık olsa da dışarıdan şaşkın görünür.

   15Açıkça teslim edilmiş hüner sahibinin eteğine selam;

   16onun kemâlâtına bakan için “Sübhân!” denecek bir görünüş belirir.

   17Kaleminin bulutu nazire için damlalar saçsa,

   18renkli şiirle sayfa bir gül bahçesine döner.

   Görünür redifi her hükmün bakışa bağlı olduğunu hatırlatır. Karınca ile Nerîmân, damla ile inci, kanlı gonca ile gülüş karşıtlıkları okuru ilk görüntünün ardındaki sonuca bakmaya çağırır.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle