Gelmezse gece âleme tenhâca o mâhım

Şair gece gelmeyen ay yüzlü sevgiliyi bekler; ahının alevi âşıkları hâlinden haberdar eder ve kendi gönlünü yakar. Bir kez “kulum” diye çağrılmayı saltanatın üstünde görür, kendisini kehribara çekilen saman gibi sunar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Gelmezse gece âleme tenhâca o mâhım

   Hercâyî gezer mihr gibi tâb-ı nigâhım

   Uşşâkı haber eyledi ahvâlime hayfâ

   Âteşlere yaktı dilimi şu’le-i âhım

   Bir kerre kulum derse efendim kereminden

   Sultân-ı salâtîni geçer rütbe-i câhım

   Meczûb olurum hüsn-i Hudâdâdı görünce

   Gûyâ ki hüsn-i kâhrübâ ben ana kâhım

   Ser safha-i rûyinde siyeh hattı Enîsâ

   Gûyâ ki kara cümle eder cürm ü günâhım

   1O ay yüzlü sevgilim gece dünyaya yalnız gelmezse,

   2bakışımın harareti güneş gibi başıboş gezer.

   3Ahımın alevi ne yazık ki âşıklara hâlimi bildirdi;

   4gönlümü ateşlere yaktı.

   5Efendim lütfedip bana bir kez “kulum” derse,

   6makamım padişahlar padişahının derecesini aşar.

   7Allah vergisi güzelliğini görünce kendimden geçerim;

   8sanki o kehribar güzellik, ben de ona samanım.

   9Ey Enîs, yüzünün baş sayfasındaki kara ayva tüyleri,

   10sanki bütün suç ve günahımı karaya boyar.

   Ay, güneş ve ateş imgeleri bekleyiş gecesini aydınlatırken âşığın yalnızlığı sürer. Üçüncü ve dördüncü dizelerin ortak öznesi ahın alevi olur: âşıklar haber veren özne değildir ve kaynakta olmayan bir “ona” nesnesi eklenmez. Sevgilinin tek sahiplenme sözü dünyevî makamları aşar; kehribar-saman benzetmesi âşığın iradesini güzelliğin çekimine bırakır.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle