DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey/Gönlümde sanma külhan-ı âteş-feşân-ı dâğ
gazel · 19. yüzyıl

Gönlümde sanma külhan-ı âteş-feşân-ı dâğ

Gazel yarayı külhan değil, ah rüzgârıyla açan bir gülistan; kervan yolu, fener, misk kesesi ve itibarlı kumaşın damgası olarak değerlendirir. Son beyitte yara, gam ehlinin göğsünde hoş bir yer bulur; yan ve kemik de onun barındığı yer hâline gelir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    -ı âteş-feşân-ı dâğ

    Açtı nesîm-i âhım ile gülistân-ı dâğ

    Sevdâ-gerân-ı hâh-ı dehânımla caddedir

    etse dilde becâ kârbân-ı dâğ

    Fânûs-veş vücûdumu pür şule etse de

    Çün lâle nâfe-i lâle-i dildir mekân-ı dâğ

    Bâzâr-ı itibârda -yı kâle-veş

    -yı iş olur her nişân-ı dâğ

    Tâ kadr-i ehl-i gamda bulur cây-ı dil-nişîn

    Pehlûsu üstünü olup müzd-bân-ı dâğ

    1Gönlümdekini yara ateşi saçan bir külhan sanma;

    2ahımın yeliyle yara gülistanı açtı.

    3Ağız arzusunun sevdalı tacirleri için geniş bir yoldur;

    4yara kervanı gönülde konaklasa yeridir.

    5Fener gibi bedenimi alevle doldursa da,

    6yaranın mekânı lâle gibi gönlün misk kesesidir.

    7İtibar pazarında kumaşın damgası gibi

    8her yara işaretinin değeri artıran bir yönü olur.

    9Gam ehlinin değerince gönle hoş gelen bir yer bulsun diye,

    10yanı ve kemiği, yaranın barındığı yere dönüşür.

    Dâğ redifi ateşten çiçeğe, pazardan bedene ilerler. Kapanışta çözülmemiş sözcük okura aktarılmamış; bağlam ve tarihî sözlük desteğiyle yan ile kemiğin yaraya barınak oluşu ihtiyatlı biçimde verilmiş, kesin bir meslek ya da bekçilik rolü ileri sürülmemiştir.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirGubâr-ı hâk-sâr-ı reh-güzâr olŞeyhülislâm Ârif Hikmet Bey · gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

külhan

hamam ocağı

Beytûtet

geceleme, konaklama

tamgâ

damga

Kıymet-fezâ

değer artıran

Gönlümde sanma külhan

Gönlümdekini yara ateşi saçan bir külhan sanma

sanma külhan âteş

Gönlümdekini yara ateşi saçan bir külhan sanma