DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Bağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad/Gönül serpençe-i zülf-i perîşânındadır cânâ
manzume · 18.–19. yüzyıl

Gönül serpençe-i zülf-i perîşânındadır cânâ

Gazel, gönlün sevgilinin saçına, çene çukuruna, dudağına ve kirpiğine bütünüyle tutulmasını anlatır. Âşık, mahşer sıcağından bile korkmaz; kurtuluşunu sevgilinin keskin kılıcına bağlar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Gönül -i zülf-i perîşânındadır cânâ

    Ölünce akl u fikrim hep senin yanındadır cânâ

    Ne denlü kayd-ı bend etsem dahi zencîr-i zülfünle

    Yine dest-i heves tavk-ı girîbânındadır cânâ

    Giriftâr-ı kemend-i zülf idi evvel velî şimdi

    Dil-i bî dest ü pâ çâk-ı zenahdânındadır cânâ

    Bulunmaz cedvel-i âb-ı hayât-ı havz-ı kevserde

    O lezzet kim -i la'l-i handânındadır cânâ

    Gezend-i germî-i hurşîd-i mahşerden ne bîm eyler

    O ser kim -i hirâmânındadır cânâ

    Dil-i sad lâhti cem'etmek murâd etsek te cem'olmaz

    Anın her pâresi bir nevk-i müjgânındadır cânâ

    Helâk etmekle âzâd eylemezse Es'ad'ı gamdan

    Günâhı gerden-i şemşîr-i bürrânındadır cânâ

    1Ey sevgili, gönül darmadağın saçının pençesindedir.

    2Ölünceye kadar aklım da düşüncem de hep senin yanındadır.

    3Saçının zinciriyle ne kadar bağlanıp kalsam da,

    4hevesin eli yine yakamın halkasındadır, ey sevgili.

    5Önceden saçının kementine tutulmuştu; şimdi ise

    6elsiz ayaksız gönül çene çukurunun yarığındadır.

    7Kevser havuzunun hayat suyu cetvelinde bile

    8gülen yakut dudağındaki lezzet bulunmaz.

    9O güzel yürüyen servinin gölgesine sığınan baş,

    10mahşer güneşinin yakıcılığından niçin korksun?

    11Yüz parçaya ayrılmış gönlü toplamak istesek bile toplanmaz;

    12çünkü her parçası kirpiklerinden birinin ucundadır.

    13Keskin kılıcın Esad’ı öldürüp kederden kurtarmazsa,

    14bu günah o keskin kılıcın boynunda kalır, ey sevgili.

    Saç önce pençe, sonra zincir ve kement olur; gönül bedensiz bırakılarak sevgilinin yüz ayrıntılarına dağıtılır. Kevser suyu dudağın tadıyla, mahşer güneşi servinin gölgesiyle karşılaştırılır. Son beyit öldürmeyi paradoksal biçimde kederden özgürleşme sayar.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Esad (Bağdadlı) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirGülzâr-ı letâfette begim serv-i çemânsınBağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad · murabba

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

serpençe

pençe, kavrayıcı el

zenahdân

çene çukuru

zülâl

berrak ve tatlı su

şemşîr-i bürrân

çok keskin kılıç

tavk-ı girîbân

Boyna geçirilen bağ.

sâye-i serv

Servinin gölgesi.