Hâlık u Râzık u Ma‘bûd Sensin Allâhü’s-Samed

Fahrî, Allah'ı yaratan, rızık veren, benzersiz ve yokluktan var eden Samed adıyla över.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Hâlık u Râzık u Ma‘bûd sensin Allâhü’s-Samed

   Cümle mahlûk sana muhtâc sensin Allâhü’s-Samed

   1Yaratan, rızık veren ve ibadet edilen sensin, ey Samed olan Allah;

   2bütün yaratılmışlar sana muhtaçtır, Samed olan sensin.

   Allah yaratan, rızık veren ve ibadet edilen olarak anılır; bütün yaratılmışların muhtaçlığı, Samed adının ihtiyaçsızlık anlamını karşıtlıkla belirginleştirir.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Bî-şebîh ü bî-nazîrsin lâ şerîksin şübhe yok

   Cümle noksandan münezzeh sensin Allâhü’s-Samed

   1Benzersiz ve eşsizsin, ortağın yoktur, bunda kuşku yok;

   2bütün eksikliklerden uzaksın, Samed olan sensin.

   Benzersizlik, eşsizlik ve ortağı olmama nitelikleri eksikliklerden uzak oluşta toplanır. Beyit ilâhî niteliği olumsuzlamalarla sınırlar. Eksiklikten uzaklık, yaratılmışların sınırlılığına karşı konur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Var idersin cümleyi ketm-i ademden şübhesiz

   Lutfuna had yok efendim sensin Allâhü’s-Samed

   1Herkesi yokluğun gizliliğinden kuşkusuz var edersin;

   2lütfunun sınırı yoktur efendim, Samed olan sensin.

   Yaratılmışların yokluğun gizliliğinden var edilmesi lütfun sınırsızlığıyla eşleşir; varoluşun kendisi ilk ve ölçülemez ihsan sayılır. ‘Ketm’ sözü yokluğu görünmeyen bir gizlilik gibi tasarlar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Dünye vü ukbâda hergiz lutf idüp ihsân iden

   Mü’minîn-i mü’minâta sensin Allâhü’s-Samed

   1Dünya ve ahirette sürekli lütuf ve iyilik eden,

   2mümin erkeklere ve kadınlara sensin, ey Samed olan Allah.

   Dünya ve ahirette mümin erkeklerle kadınlara lütuf eden yine Samed'dir. Kozmik nitelik, iki zamanda topluluğa yönelen bağışa dönüşür. Mümin kadınların ayrıca anılması dua topluluğunun kapsamını görünür kılar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Zâhir u bâtında Fahrî bendene lutf eyleyüp

   Dâ’imâ viren murâdın sensin Allâhü’s-Samed

   1Görünürde ve içte kulun Fahrî'ye lütfedip

   2dileğini daima veren Samed olan sensin.

   Son beyit dış ve iç dünyada Fahrî'ye lütfedip dileğini veren Allah'ı anar. Evrensel yaratma, mahlasla kişisel muradın karşılanmasına iner. Murat, yaratıcı kudretin bireysel hayattaki karşılığına dönüşür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle