DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey/Halk olaldan bu dâr-ı kevn ü fesâd
gazel · 19. yüzyıl

Halk olaldan bu dâr-ı kevn ü fesâd

Manzume, dünyanın kuruluşundan beri zulmün alışkanlığa dönüşmesini ve fitne pazarının kızışmasını anlatır. Mavi gök âhlara, toprak ise soğumuş küle çevrilir; geçici dünya tek nefeste yıkılacak bir yapı olarak görülür.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Halk olaldan bu dâr-ı

    Ekser-i halka zulm olup mutâd

    Oldu metâ-ı âteş-i şûr

    Germ olup sûk-ı fitne vü bî-dâd

    Nice bî-cürmü yaktı dûzah-ı gam

    Çıktı nâle vü feryâd

    Âhlardır bu âsmân-ı kebûd

    Tûde-i hâktır füsürde

    Bünye-i bî-sebâtını eder berbâd

    Nefha-yı vâhide eder berbâd

    1Bu oluş ve bozuluş dünyası yaratılalı beri,

    2insanların çoğu zulmü alışkanlık edindi.

    3Kargaşa ateşinin malı geçer akçe oldu;

    4fitne ve zulüm pazarı kızıştı.

    5Gam cehennemi nice suçsuzu yaktı,

    6inleme ve feryat göğün en yüksek yerine çıktı.

    7Bu mavi gök aslında âhlardan oluşur;

    8soğumuş kül ise bir toprak yığınıdır.

    9Kararsız yapısını yerle bir eder;

    10tek bir üfleme her şeyi darmadağın eder.

    Ticaret diliyle kurulan râyiç metâ ve sûk imgeleri, kötülüğün toplumsal dolaşımını görünür kılar. Son iki dize, zulüm düzeninin güçlü görünmesine rağmen bir nefesle dağılacak kadar dayanıksız olduğunu vurgular.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirHande ettikçe ruhun ey gül-i ranâ gülerimŞeyhülislâm Ârif Hikmet Bey · gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

kevn ü fesâd

oluş ve bozuluş dünyası

râyiç

geçerli, sürümde

ayyûka

göğün en yüksek yerine

remâd

kül

Halk olaldan dâr

Bu oluş ve bozuluş dünyası yaratılalı beri,

olaldan dâr kevn

Bu oluş ve bozuluş dünyası yaratılalı beri,