Harmandalı Zeybeği
Harmandalı Efe’yi kan, mavzer, cepken ve yatağan imgeleriyle betimleyen sekiz dizelik zeybek türküsüdür. Hey ve vay ünlemleri oyun ritmini taşırken silahlı yiğitlik dili tarihsel bağlamıyla mesafeli biçimde açıklanır.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Harmandalı Efem bakıyor, hey hey
Bileğinden kanlar akıyor, vay vay
Gümüş bilezikli mavzerin, vay hay
şimşek çakıyor, vay vay
1Harmandalı Efem bakıyor, hey hey
2Bileğinden kanlar akıyor, vay vay
3Gümüş bilezikli mavzerinin, vay hay
4namlusundan şimşek çakıyor, vay vay
- 2
Efeme her yaraşır, hey hey
Korku nedir bilmez dolaşır, vay hay
Bütün kızanların önünde, vay hay
Elinde savaşır, vay hay
1Efeme her cepken yakışır, hey hey
2Korkunun ne olduğunu bilmeden dolaşır, vay hay
3Bütün kızanların önünde, vay hay
4Elinde yatağanla savaşır, vay hay
Cepkenin efeye yakışması topluluk kıyafetini, korku bilmeden dolaşması da yiğitlik idealini kurar. Kızanların önünde yatağanla savaşma sözü tarihsel türkü retoriğidir; güncel silahlı davranış çağrısı olarak sunulmaz.
Metnin kaynağı
Türkçe Vikikaynak sabit 168969 revizyonundaki 8 dize, yazım ve sıra korunarak aktarıldı. Bağımsız akademik tanık ilk-son-gövde sınırını doğrular; çağdaş derleme yalnız ikincil tanık olarak kullanıldı. Ağız biçimleri ve çözülemeyen sözler sessizce düzeltilmedi. Geleneksel anonim atıf ihtiyatlıdır; kaynak bir ölçü kalıbı adlandırmaz.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
A benim bahtı yârimAnonim Halk Şiiri · mani→
Harmandalı Efe'nin bakışı hemen bileğinden akan kana bağlanır; parlak süslemeli mavzerin namlusundan şimşek çakması ise silahı gösterişli bir tarihsel zeybek imgesine dönüştürür. Ünlemler bu görüntünün oyun ritmini taşır.