Hâzin-i gaybın defîn-i lâ-mekânıdır gönül
Gönül, görünmez hazinenin mekânsız definesi ve aşk sırrının bulunmaz cevheri olarak yüceltilir. Elest meclisinin belâ kadehini içen bu gönül, hasret âlemini gül bahçesine çevirirken kanaat ülkesinin de hükümdar yaradılışlı yoksuludur.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Hâzin-i gaybın defîn-i lâ-mekânıdır gönül
Gevher-i nâ-yâb-ı sırr-ı aşkânıdır gönül
İçidir câm-ı belâ bahşende-i
Kim o câmın mest-i keyf-i câvidânıdır gönül
Şeb-nemi eşk ü gülü dâğ u nesîmi bâde âh
Âlem-i -i hasret gülistânıdır gönül
Her şerârında nihanî sad düze endûh-ı aşk
Külhan-ı âteş-feşân-ı sînesidir gönül
Kenz-i lâ-yefnâya mâlik kim kanâat mülkünün
Pâdişâh-meşreb gedâ-yı kâm-rânıdır gönül
1Gönül, gayb hazinesinin mekânsız definesidir.
2Gönül, aşk sırrının bulunmaz cevheridir.
3Elest meclisinde sunulan belâ kadehini içendir.
4Gönül, o kadehin sonsuz keyfiyle sarhoştur.
5Çiyi gözyaşı, gülü yara, meltemi de şarap ahıdır.
6Gönül, renksiz hasret âleminin gül bahçesidir.
7Her kıvılcımında yüz çeşit aşk kederi gizlidir.
8Gönül, göğsün ateş saçan külhanıdır.
9Tükenmez hazineye sahiptir; çünkü kanaat ülkesinin
10Hükümdar yaradılışlı, muradına ermiş yoksuludur gönül.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Şiir, gönlü hem kozmik hazine hem ateş saçan külhan olarak kurar. Çiy-gözyaşı, gül-yara ve meltem-ah eşlemeleri renksiz hasreti renkli bir bahçeye dönüştürür. Son beyitte kanaat, dış yoksulluğu iç saltanata çeviren kalıcı hazinedir.