DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Köroğlu/Hemen Mevlâ ile Sana Dayandım
Dört dörtlük · 16.–17. yüzyıl

Hemen Mevlâ ile Sana Dayandım

Dağlar arka, kanat ve kale sayılarak Mevlâ’ya güvenin maddi karşılığına dönüşür. Basılı metindeki anlamı kapanmayan “alını” sözü tahminle düzeltilmez; son dörtlük yıllar süren hasreti tepelerden dökülen kanlı yaşlarla anlatır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Hemen ile sana dayandım

    Arkam sensin kal’em sensin dağlar hey

    Yoktur senden kolum kanadım

    Arkam sensin kal’em sensin dağlar hey

    1Mevlâ’ya güvenerek sana dayandım

    2Arkam sensin, hisarım sensin, ey dağlar

    3Senden başka kolum kanadım yoktur

    4Arkam sensin, hisarım sensin, ey dağlar

    1. dörtlük: “Hemen Mevlâ ile sana dayandım” dizesi bu birimin çıkış noktasıdır. Mevlâ’ya güven, dağa dayanma hareketiyle somutlaşır; arka, kale, kol ve kanat sözleri, yalnız kalan kişinin korunma ihtiyacını aynı nakaratta çoğaltır.

  2. 2

    Yüce yüce tepesinden yol aşan

    Gitmez oldu gönlümüzden endişen

    beyden yeğdir dört köşen

    Arkam sensin kal’em sensin dağlar hey

    1Yüksek tepelerinden yol aşan kişi

    2Gönlümüzden kaygıyı çıkaramaz oldu

    3Dört yanın insafsız beyden daha iyidir

    4Arkam sensin, hisarım sensin, ey dağlar

    2. dörtlük: “Yüce yüce tepesinden yol aşan” dizesi bu birimin çıkış noktasıdır. Yüksek tepeden aşan yolcu kaygıyı gideremez; dağın dört yanı insafsız beyden üstün sayılarak tabiat, güvenilmeyen iktidara karşı sığınak olur.

  3. 3

    Hep sınadım Osmanlı’nın alını

    Bulamadım gönlüm alanı

    sevdiğimin halini

    Arkam sensin kal’em sensin dağlar hey

    1Osmanlı’nın “alını” diye basılan şeyi hep sınadım

    2Gönlümü alanı hiçbir zaman bulamadım

    3Sevdiğimin hâlini hatırlayınca

    4Arkam sensin, hisarım sensin, ey dağlar

    3. dörtlük: “Hep sınadım Osmanlı’nın alını” dizesi bu birimin çıkış noktasıdır. Basılı “alını” sözü anlamı kapanmadığı için aynen korunur; gönlü alanı bulamama ve sevgilinin hâlini anma, çözülemeyen kelimenin çevresindeki hasreti açık tutar.

  4. 4

    KÖROĞLU der tepelerden bakarım

    Gözlerimden kanlı yaşlar dökerim

    Bunca yıldır hasretini çekerim

    Arkam sensin kal’em sensin dağlar hey

    1Köroğlu der ki tepelerden bakarım

    2Gözlerimden kanlı yaşlar dökerim

    3Bunca yıldır özlemini çekerim

    4Arkam sensin, hisarım sensin, ey dağlar

    4. dörtlük: “KÖROĞLU der tepelerden bakarım” dizesi bu birimin çıkış noktasıdır. Köroğlu’nun tepeden bakışı kanlı yaş dökmeye dönüşür; yıllarca çekilen hasret, dağa seslenen nakaratla hem mekân hem dayanma noktası kazanır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Köroğlu adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 163227 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirKimisi Pınar Başında
Kimisi pınar başında
Köroğlu · türkü

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Mevlâ

Tanrı

kalem / kal’em

Kaynakta “kale-m”, yani “benim kalem/hisarım” anlamındaki kal’em; yazı aracı olan kalem değildir

gayri

Başka

mürüvvetsiz

İnsafsız, iyilik göstermeyen

hergiz

Hiçbir zaman

anıcağız

Anınca, hatırlayınca