DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Sünbülzâde Vehbî/Hûn-rîz-i çeşm-i yâra getirdi şarâb hwâb
Gazel · 18.–19. yüzyıl

Hûn-rîz-i çeşm-i yâra getirdi şarâb hwâb

Uyku bu gazelde bağımsız bir oyuncu gibi dolaşır: şarap kan dökücü gözü uyutur, bakış kılıcını biler ve gizli fitneyi etkisiz bırakır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    -i çeşm-i yâra getirdi şarâb hwâb

    Tîg-i nigâhına mey ile verdi âb hwâb

    Düzdîde gamzesi gibi hwâbîde fitneyi

    Rü’yâda görmemiş olalı belki hwâb hwâb

    Hall eyledim me’âl-i şeker-hwâbı kim bu şeb

    Geldi dehende iken o la’l-i müzâba hwâb

    -ı hasret-i rûy-ı münîriñiñ

    Âyâ girer mi çeşmine ey mâhtâb hwâb

    Emn ü huzûr ümîdini etmem felekde kim

    Bî-bâk olur mu hwâb

    Olsa ‘aceb mi gaflet-i nev-devletân füzûn

    Sengîn olur dimâgda vakt-i şebâb hwâb

    Vehbî mutâbık olmadı ta’bîri vâkı’a

    Çok kerre etdi gerçi bizi kâm-yâb hwâb

    1Şarap, sevgilinin kan dökücü gözüne uyku getirdi.

    2Uyku, bakış kılıcını şarapla biledi.

    3Onun hırsız bakışı gibi uyuyan fitneyi

    4rüyamda görmeyeli uyku da uyku oldu.

    5Bu gece tatlı uykunun anlamını çözdüm:

    6o erimiş lal, ağzındayken uyku geldi.

    7Parlak yüzünün hasretiyle yıldız sayan kişi,

    8ey ay yüzlü, gözüne hiç uyku girer mi?

    9Felekten güven ve huzur beklemem;

    10kırık bir kubbenin altında uyku korkusuz olabilir mi?

    11Yeni zenginlerin gafleti artsa şaşılır mı?

    12Gençlik çağında uyku zihne ağır basar.

    13Ey Vehbî, yorumum gerçeğe uymadı;

    14gerçi uyku bizi birçok kez muradımıza erdirdi.

    Uyku bu gazelde bağımsız bir oyuncu gibi dolaşır: şarap kan dökücü gözü uyutur, bakış kılıcını biler ve gizli fitneyi etkisiz bırakır. Rüya, erimiş yakut dudak ve yıldız sayan hasret birleşirken güven umudu kırık gök kubbe altında askıda kalır. Vehbî, güzel sonuçlar verse de düş yorumunun gerçeğe uymadığını itiraf eder.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Sünbül-zâde Vehbî Mehmed Efendi adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Internet Archive kaydındaki tarihî taramaya bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirHüsn ile felekde benim ol mihr-i dil-ârâSünbülzâde Vehbî · Gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

şeker uyku

Tatlı uyku.

hûn-rîz

Kan dökücü ve yaralayıcı olan.

tîg-i nigâh

Sevgilinin kılıca benzetilen keskin bakışı.

la'l-i müzâb

Erimiş yakuta benzetilen kırmızı dudak.

encüm-şümâr

Uykusuzluk içinde yıldızları sayan kişi.

zîr-i şikeste-kıbâb

Kırılmış bir kubbenin güven vermeyen altı.