DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey/Hüner-i nâ-be-mahaldir sebeb-i istihkâr
gazel · 19. yüzyıl

Hüner-i nâ-be-mahaldir sebeb-i istihkâr

Şair, hünerin yerini ve zamanını bulamadığında değer görmek yerine küçümsendiğini söyler. Ölümü bir uçuş, sanat ortamını pazar, sevgilinin boyunu da elif harfi olarak kuran şiir; değer ile görünüş arasındaki farkı sorgular.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Hüner-i nâ-be-mahaldir sebeb-i istihkâr

    Kadrin işkeste eder âyîne-i cevher-dâr

    etmeye evc-i ecele âlemden

    Murg-ı rûhun iki bâli gibidir leyl ü nehâr

    Âh ey beççe-i men meykede-i aşkında

    Nefs-i kâfir gam-ı zülfünle kuşandı

    Gör mey-i sevk-i geldi kesâd

    Halka bârid görünür eyleme arz-ı eşâr

    Elif-i kaddine hem-ser ise dü serv-i sehî

    İki üç nokta-i hâlinle olur farkı hezâr

    1Yersiz gösterilen hüner, küçümsenmenin sebebidir;

    2cevherli ayna bile değerini kırar.

    3Ruh kuşunun bu dünyadan ölüm zirvesine uçması için

    4gece ile gündüz onun iki kanadı gibidir.

    5Ah ey benim çocuğum, aşk meyhanesinde

    6kâfir nefis saçının gamıyla zünnar kuşandı.

    7Bak, hüner Ukaz’ına sunulan rağbet şarabı değerden düştü;

    8şiirlerini ortaya dökme, halka soğuk görünür.

    9İki düzgün servi elif gibi boyuna denk olsa bile,

    10birkaç ben noktan aralarında binlerce fark yaratır.

    İlk beyitteki cevherli ayna, hüneri yansıtması beklenen çevrenin tersine onu kıran ölçüsünü temsil eder. Son beyitte servi, elif ve benlerin noktaları yazı imgesinde birleşir; sevgilinin küçücük işaretleri sıradan benzerliği aşılmaz bir farka çevirir.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirHurşîd-i nûr-ı vech-i mübîn-i MuhammedîŞeyhülislâm Ârif Hikmet Bey · rubai

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

nâ-be-mahal

yersiz, uygun olmayan zamanda

Tayerân

uçma, uçuş

zünnâr

gayrimüslim kuşağı; mecazen küfür bağı

Ukâz-ı hünere

hüner panayırına

Hüner mahaldir sebeb

Yersiz gösterilen hüner, küçümsenmenin sebebidir

mahaldir sebeb istihkâr

Yersiz gösterilen hüner, küçümsenmenin sebebidir