Kaçma Hey Yekçeşim Kaçma
Kır atı geri istemeyi bağlama, dövüşme ve öldürme tehditleriyle büyütür; Köroğlu adını şöhretin güvencesi olarak sona yerleştirir. “Yekçeşim” kaynakta çözülemeyen bir hitap olarak kalır; zor kullanma dili tarihsel savaş retoriğine aittir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Kaçma hey kaçma
Kolu bağlı al giderim
Koç kır atı alıp gitme
Seni bağlar al giderim
1Kaçma, ey “yekçeşim”, kaçma
2Seni kolun bağlı götürürüm
3Koç gibi kır atı alıp gitme
4Seni bağlayıp götürürüm
- 2
gelsin kır atımı
Ben bilirim kıymetini
Alırım senin etini
Seni bağlar al giderim
1Kır atımı bırak da gelsin
2Onun değerini ben bilirim
3Senin etini alırım
4Seni bağlayıp götürürüm
Kır atın salıverilmesi istenirken onun gerçek kıymetini yalnız konuşanın bildiği ileri sürülür. “Etini alırım” sözü grafik ve aşağılayıcı bir tehdittir; at çevresinde büyüyen mülkiyet ve intikam çatışmasının dilidir.
- 3
Sen dev olsan
Arslan olsan uğraşırım
İşte geldim
Seni tutar al giderim
1Dev olsan seninle güreşirim
2Aslan olsan seninle uğraşırım
3İşte geldim, dövüşürüm
4Seni tutup götürürüm
Dev, aslan ve güreş fiilleri rakibin gücünü aşama aşama büyütür; konuşan her olasılıkta dövüşeceğini bildirir. “Güleşirim” kaynak söyleyişindeki güreşme fiilidir. Tekrarlanan götürme dizesi, çatışmanın sonucunu daha mücadele başlamadan ilan eden destansı özgüveni taşır.
- 4
Saçarım çöle kanını
Alırım tatlı canını
Sen duymadın mı ünümü
Şimdi bağlar al giderim
1Kanını çöle saçarım
2Tatlı canını alırım
3Benim ünümü duymadın mı?
4Şimdi seni bağlayıp götürürüm
Kanı çöle saçmak ve can almak, önceki fiziksel meydan okumayı açık ölüm tehdidine yükseltir. Ün sorusu, şiddeti kişisel şöhretin kanıtı gibi kullanır.
- 5
KÖROĞLU'yum bu
Şanım söylenir dillerde
Geldim sizi bu çöllerde
Kolu bağlı al giderim
1Bu illerde Köroğlu benim
2Şanım dillerde söylenir
3Bu çöllerde size geldim
4Sizi kolunuz bağlı götürürüm
Son dörtlük mahlasla kimliği ilan eder ve şanın dillerde dolaştığını söyler. “Sizi” çoğul yönü, önceki tekil hitaptan topluluğa açılır; çöl yalnız coğrafya değil, kovalamacanın sahnesidir. Kapanış da bağlama ve götürme tehdidini sürdürür.
Metnin kaynağı
Türkçe Vikikaynak ana sayfasının 163232 numaralı sabit revizyonundaki 20 dize, Sadettin Nüzhet Ergun'un 1938 tarihli Halk Edebiyatı Antolojisi taramasının pinned Sayfa revizyonlarıyla ve bağımsız source audit ile doğrulandı. Kaynak birim düzeni beş dörtlük olarak aynen korundu; nakarat, tekrar veya basılı anomali sessizce azaltılmadı. Köroğlu adı tek ve kesin tarihsel müellif iddiası değil, kaynakta ve sözlü varyant geleneğinde taşınan geleneksel atıftır. Kaynak, şiir düzeyinde adlandırılmış bir ölçü tanığı vermez. Metindeki savaş, kan, zor kullanma, sahiplenme ve yaş söylemi kendi tarihsel bağlamına aittir.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Pınar başından bulanırKöroğlu · Dört üçlük ve yinelenen dört dizelik bağlantı→
Açılıştaki “yekçeşim” exact tanıkla çözülemeyen bir hitaptır. Kır atın götürülmesine verilen karşılık, muhatabı bağlama tehdididir; bu, tarihsel zor kullanma söyleminin bir örneğidir.