Kendi kendime — Ânî

Şair kendi kendisine, duygusal kırılışını gözyaşıyla karşılamasını ve ölüm düşüncesinden kaçmamasını buyurur. Umutların sönmesi, dikenli taç, Kerbelâ sürgünü ve mezar geceleri sonunda bahar görüntülerini bile ölümün hatırlatıcısına çevirir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Bir inkisâr-ı tahassüsle ağla ey fânî

   O göz yaşın sana bir başka âsimânı açar

   Şu kimsesiz gece her derde âşinâ; yalvar

   Leb-i gurûrı ile rûh-i memâtı takbîl et.

   Perî-i leyle garîbine terk-i râz eyle...

   Nazarlarında yanan nûr-i sânihât elbet

   Harâbelerde açan bir şükûfe hüznüyle

   Fenâ pezîr olacak, belki bir gün en vâhî

   Emellerin bile bîtâb ü bî nasîb ölecek...

   Dudaklarında yarın mısra’-ı vecîz-i sürûd

   Sükût ederse, hayâtında beklenen mev’ûd

   Dakîkalar gam-ı ezmâna meze olursa eğer,

   Bu gün cerîha-i sevdâna ağlayan gözler

   Yarın rakîk, samîmî dalıp düşünmezse

   Şakakların kanasın, saçların beyazlansın

   Dikenli tâcının altında nâsiyen yansın...

   Teninde tavk-ı ezâ, kollarında târ-ı azâb,

   Sürün medîne-i hicrâna doğru eyle şitâb

   Fenâ-yı acze düşen cebhe-i şehâdet acır —

   Sürün merâhil-i âlâma leng ü bî dermân...

   Hicâb-ı rahm ile sessizce yırtılıp kanayan

   Zavallı alnını menfâ-yı Kerbelâ’ya çevir..

   Şikâyet etme, figan etme, âkıbet takdîr

   Fer-i zekânı leyâlî-i mezâra sevk edecek...

   Ve bir zamân olacak

   Güneşli dalların üstünde ilk açan yaprak

   Şikeste pencerelerden giren ziyâ-yı bahâr,

   Nasılsa lâne-i tenhâya uğrayan kuşlar

   Aleddevâm sana yalnız ölüm düşündürecek.

   Zarif tâze kadınlar yanında gülmeyecek

   Yorulmuş alnına muzlim semâların yüksek

   Sadâsı ermeyecek... tarlalarda penbeleşen

   Günün ziyâsı garîb ufka sâye serperken

   Tehî yolunda beyaz kumrular sevişmeyecek...

   1Duygularının kırılışıyla ağla ey ölümlü;

   2o gözyaşın sana bambaşka bir gök açar.

   3Şu kimsesiz gece her derde aşinadır; yalvar,

   4gururlu dudağıyla ölüm ruhunu öp.

   5Gece perisine, onun garibine sırrını bırak...

   6Bakışlarında parlayan esin ışığı elbet,

   7yıkıntılarda açan bir çiçeğin hüznüyle

   8yok olacak; belki bir gün en boş

   9umutların bile yorgun ve nasipsiz ölecek...

   10Yarın dudaklarındaki özlü ezgi dizesi

   11susarsa, hayatında beklenen vaat edilmiş

   12dakikalar zamanların kederine meze olursa,

   13bugün aşk yarana ağlayan gözler

   14yarın ince ve içten biçimde dalıp düşünmezse,

   15şakakların kanasın, saçların beyazlasın;

   16dikenli tacının altında alnın yansın...

   17Bedeninde eziyet halkası, kollarında azap teliyle,

   18sürün; ayrılık şehrine doğru acele et.

   19Yokluk karşısında acze düşen şehit alnın acır;

   20acı duraklarında topal ve dermansız sürün...

   21Merhamet utancıyla sessizce yarılıp kanayan

   22zavallı alnını Kerbelâ sürgününe çevir.

   23Şikâyet etme, feryat etme; sonunda kader,

   24zekânın ışığını mezar gecelerine sürecek...

   25Ve bir zaman gelecek:

   26güneşli dallarda ilk açan yaprak,

   27kırık pencerelerden giren bahar ışığı,

   28nasılsa yalnız yuvaya uğrayan kuşlar

   29sana durmadan yalnız ölümü düşündürecek.

   30Zarif genç kadınların yanında gülmeyeceksin;

   31karanlık göklerin yüksek sesi yorgun alnına

   32erişmeyecek... Tarlalarda pembeye dönen

   33günün ışığı garip ufka gölge serperken,

   34boş yolunda beyaz kumrular sevişmeyecek...

   Hitap ikinci kişiye yönelse de başlık bunun şairin kendi benliğiyle sert bir hesaplaşması olduğunu gösterir. İlk bölüm gözyaşını başka bir göğe açılan kapı sayar; orta bölüm bedeni taç, halka ve azap telleriyle çile sahnesine dönüştürür. Son bölümde yaprak, bahar ışığı, kuşlar ve kumrular canlılık vaat etmez; bütün güzellikler yalnızlık içindeki özneye ölümü hatırlatan karşı işaretler olur.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle