Leb-i gül-gûnu yârin nûş-ı câm-ı işret etmiştir

Şiir sevgilinin dudağı ve bakışından başlayıp iç-dış güzellik ayrımına, dünya makamının aldatıcılığına ve toplumdaki ikiyüzlü sözlere uzanır. Gönül heves yolundan geri dönerken rind, pîr-i mugâna saygıyla eğilir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Leb-i gül-gûnu yârin nûş-ı câm-ı işret etmiştir

   Soruldukça onunçün keşf-i râz-ı haclet etmiştir

   Gazâl-vârî-i vahşet iken o çeşm-i bîgâne

   Nigâh-ı şûhu merdümle aceb ünsiyyet etmiştir

   Misâl-i rûh olur hiffetle cism-i bezm-i yârâna

   Miyân-ı ülfetinde kim ki terk-i külfet etmiştir

   Değildir çeşm-i sîretle hakâyık-bîn-i masnûât

   O kim âyînesin meşgûl-i hüsn-i sûret etmiştir

   Füyûzât-ı bahâr-ı sun ile Hallâk-ı bî-hemtâ

   Gül-i ruhsâra hattı reng-i müşg-i nükhet etmiştir

   Güher sanma hireftir câh-ı pertev-bahş-ı dünyânın

   Gönül sencîde-i mîzân-ı çeşm-i ibret etmiştir

   Makâlât-ı nifâk-âmîz ile kizbi verip sûret

   Zamâne halkı mecliste medâr-ı ülfet etmiştir

   Müje saf-bend-i leşker tîğ-i gamzedir kef-i işve

   Bu vech üzre o şeh uşşâka arz-ı satvet etmiştir

   Tek ü tâz eyleyip pehn-i hevâda dest ü pâ urdu

   Gönül hafî hanîn ile nihâyet avdet etmiştir

   Tutup destiyle bûs etti ayağın rind-i sahbâ-nûş

   Zarîfâna aceb pîr-i mugâna hürmet etmiştir

   Temâsîl-i havâdis safha-yı mirât-ı gerdûnda

   Nice Hikmet-şinâsı mübtelâ-yı hayret etmiştir

   1Sevgilinin gül renkli dudağı işret kadehini içmiştir;

   2soruldukça bu yüzden utanç sırrını açığa vurmuştur.

   3O yabancı göz ceylan gibi ürkekken,

   4şuh bakışı insanlarla şaşırtıcı biçimde yakınlık kurmuştur.

   5Hafifliğiyle dostlar meclisinin bedeni ruh gibi olur;

   6çünkü onun ülfetinde külfeti terk eden kişi böyledir.

   7Yaratılmışların hakikatini iç gözüyle gören kişi değildir,

   8aynasını yalnız dış güzelliğe bağlayan.

   9Eşsiz Yaratıcı, yaratış baharının bereketleriyle,

   10yanağın gülüne misk kokulu ayva tüyünün rengini vermiştir.

   11Dünyanın ışık saçan makamını cevher sanma; “hiref” okumasının anlamı belirsizdir;

   12gönül bunu ibret gözünün terazisinde tartmıştır.

   13Yalanı ikiyüzlü sözlerle bir biçime sokup,

   14zamanın insanları onu mecliste yakınlık aracı yapmıştır.

   15Kirpik asker safıdır, gamze kılıç, işve ise el/avuçtur;

   16o şah bu görünüşle âşıklara gücünü göstermiştir.

   17Gönül heves düzlüğünde koşturup el ayak çırptıktan sonra,

   18gizli bir iniltiyle sonunda geri dönmüştür.

   19Şarap içen rind, pîr-i mugânın ayağını eliyle tutup öpmüş;

   20zarifçe, hayret uyandıracak biçimde pîr-i mugâna hürmet etmiştir.

   21Felek aynasının yüzündeki olay tasvirleri,

   22nice hikmet bilen kişiyi hayrete düşürmüştür.

   Ayna ve terazi imgeleri görünüşü sınamak için kullanılır. Sevgilinin askerî güzellik tasviri, toplumun yalanı ülfet aracı yapmasıyla yan yana gelince işve ile iktidar arasında eleştirel bir bağ kurulur.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle