DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Bağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad/Oldum esîr-i zülf-i dûtâ ister istemez
gazel · 18.–19. yüzyıl

Oldum esîr-i zülf-i dûtâ ister istemez

“İster istemez” redifli gazel, âşığın saça, aşk okuna ve bela kementine iradesi dışında bağlanışını anlatır; sabır ile akıl çalınır, sevgilinin dudağı ölümsüzlük suyunu aşar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Oldum esîr-i ister istemez

    -i kemend-i belâ ister istemez

    Ta'n eyleme urulduğuma tîr-i aşk ile

    İşler efendi ister istemez

    hûn-ı şehîd-i nâz

    Pây-ı nigâra oldu hınâ ister istemez

    Bîihtiyâr aşkına düştüm bir âfetin

    Oldum yoluna ister istemez

    Kâlâ-yı sabr u aklımı ol rehzen-i hired

    Destimden aldı bâd-ı hevâ ister istemez

    İbrâm ile hicâba boğub öptüm ağzını

    Ol nevnihâl-i bâğ-ı hayâ ister istemez

    Kandım şerâb-ı la'line mest-i harâb iken

    Es'ad o ister istemez

    1İster istemez iki büklüm saçın esiri oldum;

    2ister istemez bela kementine ayağımdan bağlandım.

    3Aşk okuyla vurulduğum için beni ayıplama;

    4efendim, kaza oku ister istemez işler.

    5Yalvarış kesim yerinde naz şehidinin kanı,

    6ister istemez sevgilinin ayağına kına oldu.

    7Bir afetin aşkına elimde olmadan düştüm;

    8ister istemez yolunda başsız ayaksız kaldım.

    9O akıl yol kesicisi sabır ve akıl kumaşımı

    10ister istemez elimden yok pahasına aldı.

    11Üsteleyip utanca boğarak ağzını öptüm;

    12o hayâ bahçesinin taze fidanını, ister istemez.

    13Harap bir sarhoşken yakut dudağının şarabına kandım;

    14ey Esad, o ölümsüzlük suyunu kıskandırana ister istemez.

    Redif her beyitte kaçınılmazlık duygusunu güçlendirir. Saç hem esir eden hem ayağa kement vuran bir güçtür; aşk oku ise kader oku gibi hedefini bulur. Naz şehidinin kanının sevgilinin ayağına kına oluşu acıyı süse çevirir. Akıl yol kesici tarafından yok pahasına alınırken öpüş de utanç ve ısrar arasında gerçekleşir. Sonunda dudak şarabı, âb-ı bekânın bile kıskanacağı bir hayat kaynağıdır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Esad (Musullu) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirPerî rûyim bu şeb gel sahn-ı sînem cilvegâh eyleBağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

zülf-i dûtâ

iki büklüm, kıvrılmış saç

Bismilgâh-ı niyâzda

yalvarışın kurban kesim yeri

bîser ü pâ

başsız ayaksız; perişan

reşk-i âb-ı bekâ

ölümsüzlük suyunun kıskandığı

pâbeste

Ayağı bağlanmış, tutsak.

tîr-i kazâ

Kader oku.