DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey/Olup hürde dehrin hâr-ı nahl-i sâye-dârından
gazel · 19. yüzyıl

Olup hürde dehrin hâr-ı nahl-i sâye-dârından

Gönül, dünyanın gölge veren ağacındaki dikenlerden incinip büyüklerin eteğinden umudunu çeker. Gül bile mihnetten yakasını yırtmıştır; hüner sahibi meyveli ağaç gibi olsa da zamanın sert rüzgârıyla daima sarsılır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    hâr-ı nahl-i sâye-dârından

    Gönül dest-i ümîdi çekti dâmân-ı kibârından

    -ı mihnettir bu bâğın verd-i handânı

    Figân-ı bülbülünden yâ sirişk-i cûy-bârından

    Aceb ser-hoş-ı câm-ı nahvet olmuş dîde-i şûhu

    Beni mest etmeden sahbâ-yı lal-i hoş-güvârından

    Dil-i nevmîde sîh-i tesellî neşe-bahş olsun

    Tîr-i gam-hârlık-ı hum-hâne-i çarhın humârından

    Çü nahl-i pür-semer ehl-i hüner bâğ-ı cihân içre

    Hemîşe muztaribdir tünd-bâd-ı rûzgârından

    Olur -ı kec-revi bir dem harâb ammâ

    Yine müberrâ eder mirât-ı mâlim gubârından

    Dil-i mahzûn enîs-i gurbet olmaz bî-sebeb Hikmet

    Eder vahşet diyârından olan hürde yârinden

    1Dünyanın gölge veren ağacının dikeninden incinince

    2Gönül ümit elini büyüklerin eteğinden çekti.

    3Bu bahçenin gülen gülü bile mihnetten yakasını yırtmıştır;

    4Bülbülün feryadından mı, akan gözyaşından mı?

    5Onun cilveli gözü kibir kadehiyle ne tuhaf sarhoş olmuş;

    6Hoş içimli dudağının şarabıyla beni sarhoş etmeden önce.

    7Ümitsiz gönülde teselli şişi neşe versin;

    8Felek meyhanesinin dert paylaşan küpünün mahmurluğundan.

    9Hüner sahibi, dünya bahçesinde meyve dolu fidan gibidir.

    10Yine de zamanın sert rüzgârıyla daima sarsılır.

    11Eğri yürüyen dokuz kat gök bir an yıkılır; ama

    12Malımın aynasını yine tozundan arıtır.

    13Ey Hikmet, hüzünlü gönül sebepsiz yere gurbete alışmaz.

    14Yurdundan olan değersiz dosttan bile ürker.

    Şiir, bahçe imgesini güvenli bir yer olmaktan çıkarır: gölge ağacında diken, gülen gülde mihnet ve meyveli fidanda fırtına vardır. Sevgilinin gururlu bakışı sarhoştur; gönül teselliyi feleğin meyhanesinde arar. Son beyit gurbetin ürküntüsünü açıklar.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Şeyhülislâm Ârif Hikmet Bey adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirOlur âh-ı seher-gâhımla zülf-i yâr pîç-â-pîçŞeyhülislâm Ârif Hikmet Bey · gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

nahl-i sâye-dâr

gölge veren ağaç

Girîbân-çâk

yakası yırtık

nevmîd

ümitsiz

nüh tâk-ı çarh

göğün dokuz katı

Olup hürde dehrin

Dünyanın gölge veren ağacının dikeninden incinince

hürde dehrin hâr

Dünyanın gölge veren ağacının dikeninden incinince