Şâdân oluruz şevk ile yârin siteminden
Gazel sevgilinin sitemini başkasının lütfundan üstün tutar; göz kadehiyle görülen güzellik, feleğin devrini ve Cem’in kadehini aşar. Akıl ehlinin eksik-fazla hükmü geride bırakılır, sevgilinin sözünden dostla yabancıyı ayırması beklenir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
oluruz şevk ile yârin siteminden
Nâlân oluruz derd ile
gören bâde-i hüsnü
Geçti feleğin gerdiş ile
Almam dil-i pür sûzuma bir lâhze hayâlin
Havf eylerim ol çeşm-i lâtîfin eleminden
Mir’ât-ı kemâle olalı aşk ile nâzır
Geçtik nazar-ı bîş ü keminden
Her arz-ı mahabbet edene meyl eder ol şûh
Seçmez mi aceb yâr ile ağyârı deminden
Bilmem niç olur hâl-i dil-i zâr Enîsâ
Sâfî haberi almaz ise yâr
1Sevgilinin siteminden şevkle seviniriz;
2başkasının iyiliğinden dertle inleriz.
3Güzellik şarabını göz kadehiyle gören kişi,
4feleğin devrinden de Cem’in kadehinden de geçmiştir.
5Bir an bile onun hayalini ateş dolu gönlüme almam;
6o nazik gözün vereceği acıdan korkarım.
7Aşkla olgunluk aynasına bakmaya başlayınca,
8akıl ehlinin eksik-fazla hükmünü aştık.
9O şuh, sevgi gösteren herkese yönelir;
10acaba sözünden dostu yabancıdan ayırmaz mı?
11Ey Enîs, ağlayan gönlün hâli nasıl düzelir bilmem,
12sevgilinin ağzından açık bir haber alamazsa.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Enîs Receb Dede adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
İlk beyit aşk mantığını tersine çevirir: sitem sevinç, başkasının iyiliği acıdır. Göz kadehi bir mekân değil görme aracıdır; onunla güzellik şarabını gören kişi hem feleğin devrini hem Cem’in kadehini aşar. Olgunluk aynasına aşkla bakan âşık, akıl ehlinin eksik-fazla yargısını geride bırakır. Son bölümde “dem” söz ve nefes alanında okunur; sevgilinin konuşmasından dostla yabancıyı ayırması beklenir.