Şefâat Eyle Yâ Resûla’llâh Mahşerde Meded

Fahrî, peygamberin âlemlere rahmet oluşuna dayanarak mahşerde şefaat, yardım ve utandırılmamayı diler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Şefâat eyle Yâ Resûla’llâh mahşerde meded

   Hadden efzûn oldı cürmüm eyle mahşerde meded

   1Ey Allah'ın elçisi, aracılık et; mahşerde yardım et.

   2Suçum sınırı aştı; mahşerde yardım et.

   Mahşerde şefaat ve yardım isteyen açılış, suçun sınırı aşmasıyla gerekçelendirilir. Tekrarlanan medet sözü hesap günü korkusuna ritim verir.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Şâh-ı iklîm-i risâletsin sen ey mahbûb-ı Hak

   Rahmeten li’l-âlemînsin eyle mahşerde meded

   1Ey Hakk'ın sevgilisi, peygamberlik ülkesinin şahısın;

   2âlemlere rahmetsin, mahşerde yardım et.

   Peygamber, risalet ülkesinin şahı ve âlemlere rahmet diye anılır. Övgü, hemen ardından gelen yardım isteğinin dinî dayanağıdır. Rahmet niteliği, şah imgesindeki iktidarı merhametle dengeler.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Hâlimiz müşkil olur senden kerem olmaz ise

   Gayra muhtâc itme bizi eyle mahşerde meded

   1Senden cömertlik gelmezse hâlimiz güç olur;

   2bizi başkasına muhtaç etme, mahşerde yardım et.

   Kerem olmazsa hâlin güçleşeceği söylenir ve başkasına muhtaç bırakılmama istenir. Dua, bağımlılığın yönünü peygamber sevgisi üzerinden belirler.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Enbiyâ vü mürselînin efdalisin şübhesiz

   Lutf-ı ihsân u kerem it eyle mahşerde meded

   1Peygamberlerin ve elçilerin kuşkusuz en üstünüsün;

   2lütuf, ihsan ve kerem göster; mahşerde yardım et.

   Peygamberlerin ve elçilerin en üstünü olduğu söylenen muhataptan lütuf, ihsan ve kerem istenir; nitelik sıralaması medet nakaratında birleşir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Ümmetinden Yâ Resûla’llâh ben âsî bendene

   Kıl şefâat lutfun ile eyle mahşerde meded

   1Ey Allah'ın elçisi, ümmetinden olan bu asi kuluna

   2lütfunla aracılık et, mahşerde yardım et.

   Ümmet bağı açıkça öne sürülür; asi kul, bu aidiyet içinde lütufla şefaat ister. Kişisel kusur topluluktan dışlanma değil merhamet talebi doğurur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
6. 6

   Fahrî-i bî-çârene eyle şefâat lutf idüp

   Şerm-sâr itme efendim eyle mahşerde meded

   1Çaresiz Fahrî'ye lütfedip aracılık et;

   2efendim, onu utandırma, mahşerde yardım et.

   Son beyitte çaresiz Fahrî doğrudan anılır ve utandırılmaması dilenir. Genel ümmet duası, mahlasla şairin kişisel mahcubiyet korkusuna iner. Utançtan korunma, şiirin başından beri süren hesap korkusunu tamamlar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle