DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Mehmed Fahrî-i Sünbülî/Şem‘i Cemâle Cem‘ Olan Âşıklara Yâ Rabbenâ
Gazel · 18. yüzyıl

Şem‘i Cemâle Cem‘ Olan Âşıklara Yâ Rabbenâ

Şiir, cemal mumunun çevresindeki âşıkları vahdet şarabı, Hû zikri ve kalp aynası imgeleriyle birleştirir; imanla göçmeyi diler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Şem‘i cemâle olan âşıklara Yâ Rabbenâ

    Göster cemâlin anlara lutfun ile Yâ Rabbenâ

    1Güzellik mumunun çevresinde toplanan âşıklara, ey Rabbimiz,

    2lütfunla yüzünün güzelliğini göster.

    Güzellik mumu çevresinde toplanan âşıklar ışığa yönelen bir halka gibi kurulur; istenen lütuf, ilâhî cemalin onlara gösterilmesidir. Mum imgesi, çevresindeki âşıkları ortak merkeze toplar.

  2. 2

    Vahdet-i meyden nûş idüp olan âşıkların

    Feryâd iderler Hû deyü Yâ Rabbenâ

    1Vahdet şarabından içip sarhoş olan âşıklar,

    2gece gündüz “Hû” diye feryat ederler, ey Rabbimiz.

    Vahdet şarabıyla sarhoş olan âşıkların gece gündüz ‘Hû’ diye feryadı, sarhoşluk imgesini bilinç kaybından çok sürekli zikre dönüştürür. ‘Hû’ sesi, vahdet sarhoşluğunun duyulur işaretidir.

  3. 3

    Eksiklerin eyle tamâm müşkillerin hal eyle gel

    Lutfun ile âşıkların rûz-ı leyâl Yâ Rabbenâ

    1Eksiklerini tamamla, güçlüklerini çöz;

    2lütfunla âşıkların gün ve gecelerinde [bunları yap], ey Rabbimiz.

    Âşıkların eksiklerinin tamamlanması ve güçlüklerinin çözülmesi istenir. İkinci dize yeni yüklem kurmaz; ‘lütfunla, âşıkların gün ve gecelerinde [bunları yap]’ diyerek önceki dileği eksiltili biçimde zamana yayar.

  4. 4

    Tevhîdinin nûrı ile âyîne-i kalbimizi

    Eyle münevver lutf idüp fazlın ile Yâ Rabbenâ

    1Tevhidinin nuruyla kalp aynamızı

    2lütfun ve iyiliğinle aydınlat, ey Rabbimiz.

    Kalp bir aynadır; tevhid nuru onu dışarıdan süslemek yerine içeriden aydınlatır. Lütuf ve fazl, bu aynanın parlaklığını sağlayan iki ilâhî bağıştır.

  5. 5

    Bu derd-mend Fahrî kulun eyler cenâbından niyâz

    Îmân ile Kur’ân ile göçür bizi Yâ Rabbenâ

    1Bu dertli kulun Fahrî yüce katından şunu diler:

    2bizi iman ve Kur'an ile bu dünyadan geçir, ey Rabbimiz.

    Mahlas beyti dertli Fahrî'nin duasını ölüm anına taşır: iman ve Kur'an ile göçmek, önceki tecelli ve zikir isteklerinin son hedefidir. Göçmek sözü ölümü temkinli ve inanç merkezli biçimde adlandırır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Sabit kaynak DEU-AVESIS.173d4472-4f1c-42be-8afc-48c2c8ea7a0d:pdf83-printed74-n5. Gerçek PDF görüntü 83, basılı s. 74'te 5 numarasıyla başlayan kayıt, sonraki numaraya kadar tam 10 dizedir; basılı aruz satırı aynı sınırın başındadır. AVESİS profili dosyanın yanında CC BY 4.0 bağlantısı verir; PDF içinde gömülü lisans cümlesi yoktur.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirTemâşâ-gâh-ı uşşâk-ı Hudâdır bâğ-ı vahdetMehmed Fahrî-i Sünbülî · Gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

şem‘i cemâl

İlâhî güzelliğin mumu

cem‘

Toplanma

vahdet-i mey

Birlik şarabı

sekrân

Sarhoş

leyl ü nehâr

Gece gündüz

âyîne-i kalb

Kalp aynası