DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Bağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad/Sergeşte dest-i hayreti pûyansın ey gönül
gazel · 18.–19. yüzyıl

Sergeşte dest-i hayreti pûyansın ey gönül

Şair gönlüne seslenerek onun hayret içinde kendisini aramasını, ayna yüzlü sevgiliye tutulmasını ve ayrılık zehrine karşı teselliden fayda görmemesini sorgular.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    dest-i hayreti pûyansın ey gönül

    Benzer ki kendi kendini ey gönül

    Zannım budur ki bir meh-i âyîne sûrete

    Çeşmim misâli sen dahi hayransın ey gönül

    Bilsem aceb kimin gam-ı aşkıyle zârsın

    Kim böyle vakf-ı hasret-i efgansın ey gönül

    de müfîd olmuyor sana

    Var ise -i hicransın ey gönül

    Bilmem miyânımızda nedendir bu keşmekeş

    Dâim hiredle ey gönül

    Es'ad gibi derûnuna kâr etmiyor suhan

    Hayretteyim ki sen nice insansın ey gönül

    1Ey gönül, hayret elinde başı dönmüş hâlde koşuyorsun;

    2öyle görünüyor ki kendi kendini arıyorsun.

    3Sanırım ayna yüzlü bir aya,

    4benim gözüm gibi sen de hayransın, ey gönül.

    5Bilsem, acaba kimin aşk derdiyle inliyorsun?

    6Niçin böyle feryat hasretine adanmışsın, ey gönül?

    7Teselli panzehiri de sana fayda etmiyor;

    8anlaşılan ayrılık zehrini içmişsin, ey gönül.

    9Aramızdaki bu çekişmenin sebebi nedir, bilmiyorum;

    10ey gönül, sürekli akılla yakapaçasın.

    11Esad gibi söylenen söz içine işlemiyor;

    12hayretteyim, nasıl bir insansın sen, ey gönül?

    Her beyitte yinelenen hitap, gönlü şairden bağımsız ve hesap sorulabilir bir kişiye dönüştürür. Kendi kendini arayan gönül hem arayan hem kayıptır. Aşk derdi onu feryada vakfeder; teselli panzehiri ayrılık zehrini gideremez. Akıl ile gönlün yakaya yapışmış kavgası klasik çatışmayı sahneleştirir. Sonunda Esad’ın sözü bile işlemez ve gönlün “nasıl bir insan” olduğu şaşkınlıkla sorulur.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Esad (Musullu) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Önceki şiirReng ü bûy-ı dilbere fasl-ı bahâr eyler hasedBağdatlı Seyyid Mehmed Es'ad · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Sergeşte

başı dönmüş, şaşkın

cûyansın

arıyorsun

Tiryâk-ı tesliyet

teselli panzehiri

dest-girîbânsın

birbirinin yakasına yapışmış

meh-i âyîne sûret

Yüzü ayna gibi parlak ay sevgili.

zehr-horde

Zehir içmiş.