Şu Yalan Dünyaya Geldim Geleli (Karacaoğlan)
Karacaoğlan, dünyaya geldiğinden beri içtiği zehri, kırılan dallarını ve yanıp viran olan bağını anlatır; geçmiş kuşaklara sorulan soru faniliği büyütür.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Şu yalan dünyaya geldim geleli (geldim geleli)
Tas tas içtim sağ iken (canım sağ iken)
Kahbe felek vermez benim
oldum mor sümbüllü bağ iken
1Şu yalancı dünyaya geleli,
2canım sağken tas tas zehir içtim.
3Kahpe felek muradımı vermez;
4mor sümbüllü bağ iken viran oldum.
- 2
Aradılar bir buldular (canım buldular)
Yaslandılar kırdılar (güzel kırdılar)
Yaz bahar ayında bir verdiler
Yandım gittim ala karlı dağ iken
1Beni arayıp tenha bir yerde buldular;
2yaslandılar, dallarımı kırdılar.
3Yaz baharında bana bir ateş verdiler;
4alaca karlı dağ iken yanıp gittim.
İkinci dörtlükte insan bedeniyle tabiat aynı yaralanmayı taşır: tenha yerde bulunan kişinin dalları kırılır, yaz baharında kendisine ateş verilir. Alaca karlı dağın yanıp gitmesi, hem mevsimlerin tersine dönüşünü hem de dayanıklı görünen varlığın çöküşünü büyütür.
- 3
Karacaoğlan der ki bakın gelene bakın gelene
Ömrümün yarısı gitti gitti
bizden (evvel gelene)
Kim var idi biz bu elde yoğ iken
1Karacaoğlan der: Gelene bakın, gelene bakın;
2ömrümün yarısı talana gitti, talana gitti.
3Bizden önce gelene sorun:
4biz bu ülkede yokken kim vardı?
Mahlaslı son dörtlük kişisel yıkımı zamanın ortak kaybına açar. Ömrün yarısının talana gitmesi yalnız şairin yakınması değildir; “bizden önce gelene” sorulan soru, bu ülkede hiçbir kuşağın kalıcı olmadığını ve sahiplik iddiasının fanilikle sınandığını belirtir.
Metnin kaynağı
Sabit sayfa başlığı ve eser sahibi alanı Karacaoğlan atfını taşır; kaynak notu ‘Anonim’ der. Sözlü aktarım varyantı olarak atıf ihtiyatla korunmuştur.
Atıf kanıtını aç ↗Türkçe Vikikaynak contributors, sabit oldid 171433, CC BY-SA 4.0; özgün dize gövdesi sabit revizyondan alındı, günümüz Türkçesi ve editoryal katmanlar yeni değişikliklerdir.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Yaz gelip te beş ayları doğuncaKaracaoğlan · Dört dörtlük→
İlk dörtlük dünyaya gelişten beri çekilen acıyı tas tas içilen zehirle anlatır. Şair kendisini bir zamanlar mor sümbüller açan canlı bir bağ olarak düşünür; feleğin muradı vermemesi, bu verimli varlığın viraneye dönmesinin nedeni olur.