DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Enderunlu Vâsıf/Şükūfezār-ı ʿİẕārıñ Gülüñ Naẓīresidir
Kıta · 18.–19. yüzyıl

Şükūfezār-ı ʿİẕārıñ Gülüñ Naẓīresidir

Vâsıf, sevgilinin yanağını çiçek bahçesine çevirir; bülbül bu bahçede gezinirken dudaklar çilek şekerlemesine ve yasemin macununa benzetilir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    -ı ʿiẕārıñ gülüñ naẓīresidir

    Bahāra ḳarşu hezārıñ o bir mesīresidir

    1Yanağının çiçek bahçesi gülün naziresidir.

    2Bahar vakti orası bülbülün gezinti yeridir.

    İlk beyit yanağı tek bir güle değil, çok çiçekli bir bahçeye dönüştürür; bu yüzden gül bile sevgilinin yüzüne yazılmış bir “nazire”, yani benzer cevap sayılır. İkinci dizedeki “hezâr” bülbüldür: baharın alışılmış âşık kuşu, artık gerçek bahçede değil sevgilinin yanağında gezinir.

  2. 2

    Ṣorulsa Vāṣıf-ı -ı bostānıñ

    Çilek şekerlemesi yāsemen ḫamīresidir

    1Dertli Vâsıf'a bahçenin dudakları sorulsa,

    2çilek şekerlemesi, yasemin macunudur.

    İkinci beyit bakışı kokudan tada taşır. Bahçenin “dudakları” çilek şekerlemesinin rengi ve tadıyla, yasemin macununun açık rengi ve kokusuyla betimlenir. “Vâsıf-ı zâr” terkibi şairi dertli âşık olarak sahneye sokarken benzetmeler gündelik İstanbul tatlı kültürünü klasik bahçe imgesine bağlar.

Kavram sözlüğü (8) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

CMO.00000515 sabit açık edisyonu dört şiir dizesinin tabanıdır. CMO'nun ardından verdiği iki terennüm dizesi şiir gövdesine alınmadı. Bağımsız vr.78d tanığı kıta sınırını ve Vâsıf atfını doğrular; “lebân ü lebistânın/Çîlin” farkları uygulanmayıp CMO'nun “lebān-ı bostānıñ/Çilek” okumaları korundu. CMO aparatı ʿiẕārıñ/ʿizārıñ ve bostānıñ/pistānıñ varyantlarını ayrıca bildirir; bunlar sessizce birleştirilmedi.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirAdliyye Camisi Tarihi
Câmi’ü’l-ihsân ü himmet zîb-i tahtı saltanat
Enderunlu Vâsıf · Tarih manzumesi

Kavram sözlüğü

8 kavram bulundu.

Şükūfezār

Çiçeklik, çiçeklerle dolu yer

ʿiẕār

Yanak, yüzün yan tarafı

naẓīre

Bir esere benzer biçimde yazılmış karşılık; burada benzer güzellik

hezār

Bülbül

mesīre

Gezinti ve seyir yeri

zāre

İnleyen, dertli kişiye

lebān

Dudaklar

ḫamīre

Yoğrulmuş macun veya hamur kıvamlı karışım