DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Âşık/Tâ Kıyamete Dek Gözlerim Seni
Koşma · 17. yüzyıl

Tâ Kıyamete Dek Gözlerim Seni

Sevgiliyi kıyamete dek bekleyeceğini söyleyen Âşık, aşk kervanı göçmeden gelmesini ister; gurbet, merhamet ve tükenen güç her kıtada aciliyeti artırır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Tâ kıyamete dek gözlerim seni

    Bu hasta gönlümün mihmânı tez gel

    1Seni kıyamete kadar beklerim;

    2Bu hasta gönlümün konuğu, çabuk gel.

    Kıyamete uzanan bekleyiş ile “tez gel” buyruğu, sonsuz sadakati hemen gerçekleşmesi gereken kavuşmayla yan yana getirir. Sonsuz bekleyiş ile acele çağrısı aynı dizede gerilir.

  2. 2

    Yad ellerde garîb eyledin beni

    Eğlenme hupların sultanı tez gel

    1Beni yabancı yerlerde garip bıraktın;

    2Oyalanma, güzeller sultanı, çabuk gel.

    Yad ellerde garip bırakılmak, güzeller sultanına yönelen çağrıyı yalnız özlem değil kurtarılma isteği yapar. Gurbetten kurtuluş güzeller sultanının gelişine bağlıdır.

  3. 3

    Yoluna vermişim can ile teni

    İnkârım yoktürür severim seni

    1Canımı ve bedenimi yoluna verdim;

    2İnkâr etmiyorum, seni seviyorum.

    Can ve teni yoluna verme sözü, sevgiyi inkâr etmeyen bütüncül bir fedakârlık olarak kurar. Fedakârlık hem canı hem bedeni kapsayan kesin bir ikrar olur.

  4. 4

    Lûtfun ile şâdet ağlatma beni

    Eğlenme derdimin dermanı tez gel

    1Lütfunla sevindir, beni ağlatma;

    2Eğlenme derdimin dermanı tez gel.

    Lütuf ve merhamet dileği, ağlamanın sona ermesini yalnız sevgilinin gelişine bağlayan çaresizliği gösterir. Sevinme umudu ağlamama dileğiyle birlikte söylenir.

  5. 5

    bir acap eyledi

    Garip bülbül kesb-i hevâ eyledi

    1Gönül kuşu şaşırtıcı bir ezgi söyledi;

    2Garip bülbül uçmaya heves etti.

    Gönül kuşunun garip ezgisi ve bülbülün hava araması, ayrılık haberinden önce sesli bir huzursuzluk yaratır. İki kuş imgesi yaklaşan ayrılığın huzursuzluğunu taşır.

  6. 6

    Ayrılık dellâlı nidâ eyledi

    Göçmeden mahabbet kervânı tez gel

    1Ayrılığın tellalı seslendi;

    2Aşk kervanı göçmeden çabuk gel.

    Aşk kervanı göçmeden yetişme çağrısı, kavuşmanın kaçırılabilecek son bir zamanı bulunduğunu bildirir. Kervanın göçü kavuşma için son fırsatı belirler.

  7. 7

    Der ki Âşık asla kalmadı

    Merhametin yok mu ey servi kamet

    1Âşık der ki: Hiç dayanma gücüm kalmadı;

    2Merhametin yok mu ey servi kamet.

    Takatinin kalmadığını söyleyen mahlaslı ses, servi boylu sevgiliden güzellik kadar merhamet de bekler. Tükenen güç sevgiliden merhamet istemeyi zorunlu kılar.

  8. 8

    Kâfir nesli misin fitne-i âfet

    Yok mudur göğsünün îmânı tez gel

    1Ey baştan çıkaran afet, imansız mısın?

    2Yok mudur göğsünün îmânı tez gel.

    İman sorusuna varan sert yakınma, sevgilinin ilgisizliğini ahlaki bir eksiklik gibi sorgulayarak şiiri gerilimle kapatır. İman sorusu tez gel çağrısının sertliğini en yüksek noktaya çıkarır.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Gövde Âşık mahlasını taşır; TEİS’in 17. yüzyıl saz şairi Âşık maddesi aynı Sadettin Nüzhet Ergun monografisini kaynak gösterir. Ergun, şair soyadı değildir.

Atıf kanıtını aç ↗

XVII nci asır sazşairlerinden ÂŞIK; Koşmalar No. 7; PDF 28–29; 8 birim/16 dize. Sabit sürüm Ergun-ASIK-KOSMA-7. Basılı Âşık mahlası yalnız probable düzeyinde tutuldu; kanıt SHA zinciri bağlı, tarama yeniden dağıtılmaz.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Önceki şiirSabah Sabah Esen Seher Yelleri
Sabah sabah esen seher yelleri
Âşık · Koşma

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

mihman

Konuk.

şâd et

Sevindir; kaynakta “şâdet” biçiminde bitişik basılmıştır.

mürg-i dil

Gönül kuşu.

nevâ

Ses, ezgi.

tâkat

Dayanma gücü.

merhamet

Acıyana gösterilen şefkat.