Adalet şiirleri

Klasik şiirde adalet çoğu kez övgünün içine gizlenmiş bir uyarıdır. Kaside padişahı adaletiyle anarken aynı zamanda ondan adalet bekler; sözün yönü ilk bakışta yukarıya, işlevi ise aşağıya doğrudur. Bu dolaylılık kasidenin en az anlaşılan yanı.

Tekke şiirinde hesap ertelenir ama iptal edilmez. Zulüm burada dünyanın düzeni sayılır, adalet ise mahşere bırakılır; şairin işi zalimi cezalandırmak değil, hesabın olduğunu hatırlatmaktır. Pir Sultan geleneğinde bu hatırlatma açık bir siyasi kenar taşır.

Yirminci yüzyılda adalet somutlaşır: ücret, mahkeme, ekmek. Mehmet Âkif'te zulüm bir mazmun değil, sokakta görülen bir durumdur ve şiir bunu doğrudan adlandırır; Tevfik Fikret'te aynı öfke devlete yönelir. Bu sayfadaki şiirler adaletin nasıl önce ima, sonra vaat, sonra talep olduğunu gösteriyor.