Teng oldı cihân başıma âh-ı seherimden
Gazel, sabah ahı ve gözyaşıyla daralan dünyayı; başa üşüşen bela kuşlarını, sevgilinin saçına duyulan sevdayı ve dinmeyen iniltileri anlatır.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Teng oldı cihân başıma
Âlem görünür mi gözüme eşk-i terimden
vü sitemi başıma üşti
Evvel kuş uçurmazdı ol âfet üzerimden
Başımda hevâ-yı ser-i zülfidir o yârın
Ahbâb suâl eyler ise derd-i serimden
Hemdemlik idüp bezm-i belâda hele eşgim
Durulmadı bir niçe zamândır nazarımdan
Ahvâlimi sormazsa Edîbî nola dilber
Derd-i bilür nâlelerimden
1Sabah ahımdan dünya başıma daraldı.
2Taze gözyaşımdan dünya gözüme görünür mü?
3Bela ve eziyet kuşları başıma üşüştü;
4oysa o afet önceleri üzerimden kuş bile uçurmazdı.
5Başımda o sevgilinin saç ucunun sevdası var;
6dostlar baş ağrımı sorarsa sebebi budur.
7Gözyaşım bela meclisinde bana yoldaş oldu;
8bakışlarımdan nice zamandır dinip durulmadı.
9Sevgili halimi sormazsa ne çıkar, ey Edîbî;
10Hasta gönlün derdini iniltilerimden bilir.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Edîbî (Bursalı Ali, ö.1619) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Şair fiziksel baş ağrısını saçın ucuna duyulan sevdayla kelime oyununa dönüştürür. Kuşların başa üşüşmesi ile eskiden sevgilinin üzerinden kuş uçurtmaması karşılaştırılır. Son beyitte sevgili hal sormasa bile iniltiler hasta gönlün tanığı olur; böylece sözsüz acı kendi bilgisini taşır.