DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Mürekkepçi Enverî Çelebi/Vasf-ı dehenin eyler iken benden efendi
gazel · 16. yüzyıl

Vasf-ı dehenin eyler iken benden efendi

Gazel, sevgilinin ağzını anlatmanın dinleyende tat uyandırmasıyla açılır. Öpücükten mahrum âşık, mescid önünde karşısına çıkan zahidin elini öpüp ayağına kapanarak ondan merhamet ister; son beyitteyse sevgiliyi içtenlikle sevmeyen kişiye beddua eder.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Vasf-ı eyler iken benden efendi

    Ol lezzet ile işidenin ağzı sulandı

    Gayrilere var bûse-i la'lın bize yok mu

    Ol derd ile bu haste gönül cândan usandı

    geçersin deyüben mescid önünden

    bize dek geldi asâsına dayandı

    Öptüm elini düştüm ayağına dedim kim

    Rahm eyle bu ben bendene düştükçe efendi

    Ey Enverî eşgim gibi yerden yere geçsin

    Doğruluğ ile sevmeyen ol

    1Efendi, ağzını ben anlatırken

    2Sözün lezzetiyle dinleyenin ağzı sulandı.

    3Yakut dudağının öpücüğü başkalarına var da bize yok mu?

    4Bu dert yüzünden hasta gönül candan usandı.

    5Mestçe mescidin önünden geçiyorsun diye

    6Zahit asasını dayayıp yanımıza kadar geldi.

    7Elini öptüm, ayağına düştüm ve dedim ki:

    8Efendi, bu kulun düştükçe ona merhamet et.

    9Ey Enverî, gözyaşım gibi yerden yere geçsin

    10O uzun boyluyu içtenlikle sevmeyen kişi.

    Ağız sulanması, öpücük ve candan usanmak bedensel hazla aşk acısını birleştirir. Beşinci beyitten sonra roller ayrılır: merhamet talebi sevgiliye değil zahide yönelir; yerden yere geçme bedduasının hedefi de sevgili değil, onu doğrulukla sevmeyen kişidir.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Enverî (Mürekkepçi) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Önceki şiirSercümle âdemin sanadır meyli ey perîMürekkepçi Enverî Çelebi · manzume

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

dehenin

ağzının

Zâhid

dünya zevklerinden kaçınan dindar

serv-i bülendi

uzun boylu sevgili

bûse-i la’l

Yakut dudağın öpücüğü.

mestâne

Sarhoşça ve kendinden geçmiş biçimde.

bende

Kul ve bağlı kişi.