Yâ Rab dökülen eşgi gül-i feyz-i nem eyle
Dua biçimindeki gazel, gözyaşını denize, gönlü Kays’a ve ilahî rızayı Leyla’nın kâkülüne dönüştürür; şair sonunda kalem bülbülünden kâğıt bahçesinde bu gazeli söylemesini ister.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Yâ Rab dökülen eşgi gül-i feyz-i nem eyle
Her katre-i nâçizini eyle
Sar kâkül-i Leylâ-yı rızânı
Âzâde ser-i dağdağa-i kayd-ı gam eyle
Bâ dimâğ-ı dil ü cânı
Ey sâkî-i cân mest-i müdâm et kerem eyle
Pür kıl bu gedû-yi -ı gedâyı
ile maksûd-i Cem eyle
Ey be-zebân-ı dil-i Es’ad
Gülzâr-ı varakta bu gazelle negam eyle
1Ey Rabbim, dökülen gözyaşını feyiz gülüne nem eyle;
2onun değersiz görünen her damlasını deniz gibi yap.
3Rızanın Leyla’sının kâkülünü gönül Kays’ının başına sar;
4onu gam bağının kaygısından kurtulmuş kıl.
5Ey can sakisi, gönül ile canın zihnini renksiz şarapla
6sürekli sarhoş et; lütfet.
7Bu kırık gönüllü yoksul dilencinin kadehini doldur;
8müşahede şarabınla onu Cem’in arzusuna eriştir.
9Ey kalem bülbülü, Esad’ın gönlünün diliyle
10kâğıt gül bahçesinde bu gazelle nağmeler söyle.
Metnin kaynağı
Şiir, bağlı kaynakta Esad (Vak’anüvis, Sahaflar Şeyhizâde) adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.
Atıf kanıtını aç ↗Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Her beyit dönüşüm isteyen bir dua kurar: küçük damla deniz, kaygılı gönül özgür âşık, kırık dilenci ise şühut şarabıyla dolu bir kadeh olacaktır. Kays ile Leyla mecazı ilahî rızaya yöneltilir. Son beyitte kalem bülbüle, sayfa gül bahçesine çevrilir; böylece dua, kendi yazılışını da şiirin konusu yapar.