DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Fuzûlî/Ya Rab ne fitnedir ki cihan kıldı âşikâr
mersiye · 16. yüzyıl

Ya Rab ne fitnedir ki cihan kıldı âşikâr

Fuzûlî, Hüseyin’in uğradığı zulmü gördükten sonra suyun, havanın, dünyanın ve zamanın düzenini sorgular. Ok ile kılıcın ağız ve dil kazanması şiddeti kişileştirir; son dualar silahların kınından çıkmamasını ve okun toprağa düşmesini ister.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Ya Rab ne fitnedir ki cihan kıldı âşikâr

    Ya Rab ne zulümdür ki âyan etti

    Ya Rab kaza bu emrde çekmez mi

    Ya Rab felek bu fiilden olmaz mı

    Âb-ü havây-i gülüşen-i mihnet fezây-i dehr

    Çün olmadı Hüseyn'e sefâbahş u sazgâr

    Arâm tutmayub yere geçsin hemişe âb

    Mehd-i feragat üzre havâ tutmasun karâr

    Çün hâkidân-ı dehrde ârâm bulmadı

    Sultân-ı din Hüseyn-i Ali şâh-ı kâmkâr

    Bâd-ı fenâya gitse revâdır bu hâkdân

    Âyine-i vücûde ademden salub gubâr

    Ey dil, hükümetine cihanın ne itimad?!

    Ey dîde, haşmetine zamanın ne itibar?!

    Olsaydı -ı nihâdında bir sebât

    Ahdin kılurdu Âl-i Resûl ile üstüvâr

    Devran cibilletinde ger olsaydı bir vefâ

    Âl-i Resûl hizmetin eylerdi ihtiyâr

    Ol vakitten ki hasm rızâsiyle u tîr

    Şah-ı şehîdin eyledi âzasını figâr

    Açmış dehan teessüf için tîr-i tündrû

    Çekmiş zebân için -i âbdâr

    Ya Rab ki çıkmaya habs-i niyâmdan

    Ya Rab ki kande olsa ola tîr hâkisâr

    1Ey Rabbim, dünya nasıl bir fitneyi açığa çıkardı?

    2Ey Rabbim, zaman nasıl bir zulmü ortaya serdi?

    3Ey Rabbim, kader bu iş karşısında öfkelenmez mi?

    4Ey Rabbim, felek bu yaptığından utanmaz mı?

    5Dünyanın acıyı artıran gül bahçesinin suyu ve havası

    6Hüseyin’e huzur vermeyip elverişli olmadığına göre,

    7Su hiç durulmasın, hep yerin dibine geçsin;

    8Hava da rahatlık beşiğinde karar kılmasın.

    9Çünkü dünya toprağında huzur bulamadı

    10Dinin sultanı, Ali’nin oğlu Hüseyin, muradına ermiş şah.

    11Bu toprak yurdu yokluk rüzgârına karışsa yeridir;

    12Varlık aynasına yokluktan toz savurarak...

    13Ey gönül, dünyanın hükümranlığına nasıl güvenilir?

    14Ey göz, zamanın görkemine nasıl değer verilir?

    15Zamanın yaradılışında biraz kararlılık olsaydı,

    16Peygamber ailesiyle yaptığı ahdi sağlam tutardı.

    17Devrin doğasında biraz vefa bulunsaydı,

    18Peygamber ailesine hizmet etmeyi seçerdi.

    19Düşmanın isteğiyle kılıç ve ok

    20Şehitler şahının uzuvlarını yaraladığından beri,

    21Hızlı ok, üzüntüsünü göstermek için ağzını açmış;

    22Parlak kılıç, özlemini dile getirmek için dilini uzatmış.

    23Ey Rabbim, kılıç kınının hapsinden çıkmasın;

    24Ey Rabbim, ok nerede bulunursa bulunsun hor ve toprağa düşmüş olsun.

    Fuzûlî, Hüseyin’in uğradığı zulmü gördükten sonra suyun, havanın, dünyanın ve zamanın düzenini sorgular. Ok ile kılıcın ağız ve dil kazanması şiddeti kişileştirir; son dualar silahların kınından çıkmamasını ve okun toprağa düşmesini ister.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Fuzûlî adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'ın 139723 numaralı sabit revizyonuna bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Önceki şiirVefasız Dünyanın Vefasız Sevgilisi
Vefa her kimseden kim istedim ondan cefa gördüm
Fuzûlî · gazel

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

rûzigâr

zaman, devir; bağlamda dünyanın ve feleğin işleyişi

gubar

toz

tahassür

özlemle üzülme

tiğ

kılıç

infiâl

Haksızlık karşısında duyulan güçlü öfke.

şermsâr

Yaptığından dolayı utanmış ve mahcup.