DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Esrâr Dede/Zehr urub sînedeki zahmıma merhem yerine
manzume · 18. yüzyıl

Zehr urub sînedeki zahmıma merhem yerine

Esrar Dede, aşkı merhem yerine zehir, şarap yerine gönül kanı içiren bir tecrübe olarak kurar. Bir günlük zevkin yüz yıllık sersemliği, sevgilinin gonca ağzı ve Gâlib’in himmeti aynı mecliste birleşir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Zehr urub sînedeki zahmıma merhem yerine

    Kâse kâse içerim dem yerine

    Ayş-ı yekrûzesi sad sâle humâr âverdir

    Koyalım kim bu fenâ bezmini âlem yerine

    Ol bütün -i hüsnünde Hudâ

    Bir güzel gonca komuş gül yüzüne fem yerine

    Tavrımız hayli pesendîdedir ammâ Esrâr

    Komadı gitti o âfet bizi âdem yerine

    -i Hazret-i Gâlib ile bî şübhe bu şeb

    Gam gidüb geldi yine zevk-ı yerine

    1Merhem yerine göğsümdeki yaraya zehir sürerek,

    2şarap yerine gönül kanını kâse kâse içerim.

    3Onun bir günlük eğlencesi yüz yıllık bir sarhoşluk sonrası sersemliği getirir.

    4Varsayalım ki bu fâni meclis dünyanın yerini tutuyor.

    5Allah, güzelliğinin o eksiksiz bahar tasvirinde,

    6gül yüzüne ağız yerine güzel bir gonca koymuş.

    7Tavrımız epey beğeniliyor ama ey Esrar,

    8o âfet gitti; bizi insan yerine koymadı.

    9Hazret-i Gâlib’in himmetiyle bu gece kuşkusuz,

    10gam gitti, yerini yine kesintisiz zevk aldı.

    İlk dört dize zevk ile bedeli arasındaki sert değiş tokuşu anlatır; ortadaki gonca imgesi sevgilinin güzelliğini ilahî bir tasvire bağlar. Son beyit, Şeyh Gâlib’in himmetiyle gamın yeniden zevke dönüşebileceği bir karşı hareket açar.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Esrar Dede adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Wikimedia Commons taramasının ilgili sayfasına bağlıdır. Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Önceki şiirZannetme Esrâr’ı ki dîvân söylerEsrâr Dede · rubai

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

hûn-ı dili

gönül kanı

humâr-âver

sarhoşluk sonrası sersemliği getiren

demâdem

kesintisiz, anbean

ayş-ı yekrûze

Yalnız bir gün süren eğlence.

nakş-ı bahâriyye

Baharın çiçekli görünüşünü taşıyan tasvir.

himmet

Manevi büyüğün koruyucu yardımı.