Leylâ Hanım

Leylâ Hanım kimdir?

Leylâ Hanım (ö. 1848), 19. yüzyıl divan şiirinin en tanınmış kadın şairlerinden biridir. Divanı basılmış az sayıdaki kadın şair arasındadır.

Üslubu hazırcevap ve canlıdır; klasik gazelin ağır tonunu konuşma diline yaklaştırır.

Hayatı ve yaşadığı çevre

İstanbul'da doğdu. Babası kazasker Moralızâde Hâmid Efendi'dir; şair Keçecizâde İzzet Molla'nın da yakın çevresindendir.

Kısa süren bir evlilikten sonra ayrıldı ve hayatının kalanını şiirle geçirdi. Dönemin edebî meclislerinde tanınan bir isimdi.

1848'de İstanbul'da öldü. Divanı ölümünden sonra basıldı.

Şiir anlayışı ve dili

Nazire ustasıdır: başka şairlerin gazellerine aynı vezin ve kafiyeyle karşılık yazar, çoğu zaman aslını aşan bir buluşla.

Rakip (ağyâr) temasını çok kullanır ve ona karşı tavrı doğrudandır: “Çekemem doğrusu bu sıkleti” gibi gündelik ifadeleri gazelin içine rahatça yerleştirir.

Zahide karşı çıkışı da belirgindir; “Ders-i aşkı açalım dersini vaiz kapasın” dizesi aşk ile vaaz arasında açık bir taraf tutmadır.

Başlıca eserleri ve şiirleri

• DîvânÖlümünden sonra basıldı; nazireleriyle dikkat çeker.

Edebiyat tarihindeki yeri

19. yüzyılda kadın şairin divan geleneği içinde ne kadar ileri gidebileceğini gösterdi. Şeref Hanım ile birlikte dönemin iki güçlü kadın sesinden biridir.